Μια ημέρα πριν από τις μεγάλες κινητοποιήσεις που έχουν προγραμματιστεί να διεξαχθούν σε κάθε γωνιά της Ελλάδος (αλλά και σε πολλά άλλα μέρη του κόσμου) με αφορμή τη συμπλήρωση 2 ετών από τη σιδηροδρομική τραγωδία των Τεμπών, δόθηκε στη δημοσιότητα η έκθεση του Εθνικού Οργανισμού Διερεύνησης Αεροπορικών και Σιδηροδρομικών Ατυχημάτων και Ασφάλειας των Μεταφορών (ΕΟΔΑΣΑΑΜ), η οποία αποτυπώνει με λεπτομέρεια τα αίτια που οδήγησαν στο δυστύχημα.
Η 178 σελίδων έκθεση καταδεικνύει το μείγμα των παθογενειών που οδήγησαν στην τραγωδία και σε αυτήν συμπεριλαμβάνονται μεταξύ άλλων η διαχρονική αδιαφορία κυβερνήσεων για τον ελληνικό σιδηρόδρομο, την σειρά των ανθρωπίνων λαθών, τις ελλείψεις σε εξοπλισμό και συντήρηση υποδομών που έφεραν την τραγωδία.
Διαβάστε εδώ το πλήρες πόρισμα (στα αγγλικά)
Διαβάστε εδώ την περίληψη του πορίσματος (στα ελληνικά)
Τα ευρήματα αποκαλύπτουν σοβαρές ελλείψεις ασφαλείας στον ΟΣΕ, ανεπάρκειες στην εκπαίδευση και αξιολόγηση του προσωπικού, καθώς και δυσλειτουργίες της Ρυθμιστικής Αρχής Σιδηροδρόμων (ΡΑΣ), η οποία έχει εποπτική αρμοδιότητα.
Όπως αναφέρει στην σύνοψή του το πόρισμα, αφορμή για το δυστύχημα στάθηκε το γεγονός ότι ο σταθμάρχης Λάρισας δεν χρησιμοποίησε την αυτοματοποιημένη μέθοδο προκειμένου να ορίσει τη διαδρομή για τον συρμό IC-62 για να φύγει από τον σταθμό Λάρισας προς τα βόρεια, προς Νέους Πόρους, βάσει της οποίας θα είχαν ρυθμιστεί σωστά όλες οι αλλαγές. Αντίθετα, χειρίστηκε τις μεμονωμένες αλλαγές χειροκίνητα και, ενώ το έκανε, ξέχασε να τοποθετήσει τις αλλαγές 118 A/B στην «κύρια» θέση, οδηγώντας έτσι τον συρμό IC-62 προς την αντίθετη κατεύθυνση από την κανονική διαδρομή. Αυτό το λάθος εξακολούθησε να περνάει απαρατήρητο από τον σταθμάρχη μετά από την αναχώρηση του IC-62.
Όσον αφορά τα αίτια, ο πρόεδρος του ΕΔΟΑΣΑΑΜ Χρήστος Παπαδημητρίου δήλωσε πως “όσοι καθυστέρησαν την 717 έχουν συμβάλει αποφασιστικά στο να σκοτωθούν αυτά τα παιδιά“.
Όσον αφορά την έκρηξη και την πυρόσφαιρα που δημιουργήθηκε αμέσως μετά, ο επικεφαλής ασφαλείας και επιχειρήσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης Σιδηροδρόμων και μέλος της επιτροπής διερεύνησης του ΕΟΔΑΣΑΑΜ Bart Accou σημείωσε πως “Είναι πολύ απίθανο τα έλαια σιλικόνης να έπαιξαν βασικό ρόλο στο φαινόμενο της πυρόσφαιρας και με αυτό συμφωνούν επιπλέον αναλύσεις ειδικών που έχουμε”.
Ο ίδιος, παράλληλα, υπογράμμισε πως:
- Έγινε προσπάθεια να ληφθεί feedback από όλους τους φορείς, ωστόσο μόνο το υπουργείο Μεταφορών δεν συμμετείχε στη διαδικασία.
- Αυτό που μεταφερόταν στο τρένο επίσημα (σύμφωνα, δηλαδή, με τις επίσημες ανακοινώσεις της Hellenic Train) δεν μπορεί να δικαιολογήσει αυτή την πυρόσφαιρα.
- Η επιθεώρηση του τόπου του ατυχήματος δεν έγινε με τον τρόπο που έπρεπε “ώστε να μπορέσουμε να προσδιορίσουμε τον τύπο του καυσίμου που προκάλεσε την πυρόσφαιρα” (κάτι που σχολίασε και ο Προϊστάμενος τμήματος Σιδηροδρομικών Ατυχημάτων ΕΟΔΑΣΑΑΜ Αστέριος Αλεξάνδρου, τονίζοντας πως “δεν έγινε σωστή χαρτογράφηση του χώρου του δυστυχήματος”.
Από την πλευρά του, ο Προϊστάμενος Μονάδας Διερευνήσεως Ατυχημάτων ΕΟΔΑΣΑΑΜ Κωνσταντίνος Καπετανίδης ανέφερε πως “ήταν τραγική η έλλειψη προσωπικού και οι άνθρωποι δούλευαν ατελείωτες μέρες χωρίς ρεπό”, πως “η ρυθμιστική αρχή σιδηροδρόμων δεν κοιτούσε τους ουσιώδεις παράγοντες αλλά επικεντρωνόταν στις μη συμμορφώσεις”, πως “τα περισσότερα θύματα πέθαναν από μηχανικά αίτια (τα θύματα που είχαν αιτία θανάτου τη φωτιά είναι από 5 ως 7), τα οχήματα δεν είναι σχεδιασμένα να αντέχουν συγκρούσεις με πάνω από 36 χλμ. την ώρα“, και πως είναι πιθανή παρουσία αγνώστου καυσίμου.
