Χαίρετε, κυρίες και κύριοι…

Την ώρα που όλος ο τουριστικός κόσμος της χώρας αδυνατεί να προβλέψει το πώς θα εξελιχτεί το 2021 (λόγω του κορωνοϊού) και την ώρα που η μεγάλη πλειοψηφία των πολιτών (όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και σε όλο τον κόσμο) που θέλουν να ταξιδέψουν το σκέφτονται όχι μόνο 2 αλλά και 3 και 4 φορές, κάποιοι άλλοι ονειρεύονται κρουαζιέρες και κρουαζιερόπλοια που θα κατακλύζουν το επιβατικό λιμάνι της Καβάλας “Απόστολος Παύλος”.

Βέβαια δεν είναι κακό να ονειρεύεσαι και να έχεις στόχους και φιλοδοξίες. Δεν είναι κακό να προσπαθείς να πάρεις μέρος σε συσκέψεις και σε γενικές συνελεύσεις (όπως αυτή της Μεσογειακής Ένωσης Λιμένων Κρουαζιέρας, στην οποία πήρε μέρος πρόσφατα ο Οργανισμός Λιμένος Καβάλας), ούτε να προσπαθείς να ξανα-ματα-επενδύσεις στον πολιτισμό σου, την ιστορία σου και την γαστρονομία σου (τόσα χρόνια τα ακούμε αυτά, μα καλά δεν τα βαρεθήκαμε; )

Αλλά προτού μιλήσεις ανοιχτά για τα όνειρά σου (και τα αποστείλεις προς δημοσίευση στον τοπικό τύπο) καλό είναι πρώτα να έχεις κάποιες στέρεες βάσεις, να έχεις συγκεκριμένους και μετρήσιμους στόχους και -εφόσον δεν γνωρίζεις πώς να πραγματοποιήσεις τα όνειρά σου- να εμπιστεύεσαι τους κατάλληλους ανθρώπους.

Κάτι που στην περίπτωση των κρουαζιερόπλοιων στα μέρη μας (που τόσο πολύ τα ονειρευόμαστε ασχέτως αν δεν βλέπουμε να υπάρχει κάποιο σοβαρό αντίκρισμα από την άφιξή τους) δεν βλέπουμε να ισχύει – ειδικά το τελευταίο με την εμπιστοσύνη στους κατάλληλους ανθρώπους.

Μάς εκπλήσσει δυσάρεστα το γεγονός ότι η διοίκηση του Οργανισμού Λιμένος Καβάλας (η οποία, τελευταία, μαθαίνουμε πως τελεί υπό κατάσταση “εμφυλίου πολέμου”) δεν ενδιαφέρθηκε να απαντήσει στα δημοσιεύματά μας για τη συνεργασία με την εταιρεία Five Senses του Ιωάννη Μπρα, αλλά δεν πειράζει: ας μείνει με τα “διθυραμβικά” δελτία τύπου!

Εμείς, όμως, θα συνεχίσουμε (και με αυτό αλλά και με πολλά άλλα θέματα που σχετίζονται με τον ΟΛΚ) και θα απευθύνουμε και άλλα ερωτήματα:

α) Αν και εφόσον όντως υπάρχουν άλλες προσφορές που κατατέθηκαν σε αυτή την “παράξενη” και fast-track διαγωνιστική διαδικασία για την επιλογή της Five Senses, αληθεύει το γεγονός πως ακόμα και σήμερα τα μέλη του διοικητικού συμβουλίου του ΟΛΚ αγνοούν ποιες προσφορές κατατέθηκαν και πώς επιλέχτηκε η Five Senses;

β) Αληθεύουν τα όσα γράψαμε στο τελευταίο μας δημοσίευμα περί των σχεδίων για την θωράκιση του λιμανιού μας σε περίπτωση εμφάνισης κρουσμάτων COVID-19 (δείτε εδώ), πως τα μέλη της Five Senses (ένας πτυχιούχος structural engineering με ειδίκευση στο Project Management και στη διαχείριση κινδύνων από πυρηνικές καταστροφές που ουδέποτε έπεισε πως έκανε δουλειά στο λιμάνι του Ηρακλείου, ένας πληροφορικάριος που εσχάτως δηλώνει και εκπρόσωπος τύπου κομματικής οργάνωσης στην Κρήτη και μια πτυχιούχος τουριστικών σπουδών) δεν έχουν την παραμικρή ιδέα από λοιμωξιολογία και, συνεπώς, είναι ακατάλληλοι για την εκπόνηση ενός σχεδίου για την προστασία απέναντι στον κορωνοϊό; Αν ναι (και δεν είναι κακό να μην ξέρουν από λοιμωξιολογία), με ποιο κριτήριο επιλέχτηκαν από τον Οργανισμό Λιμένος Καβάλας;

γ) Αληθεύουν τα όσα δήλωσε στο Kavala Portal ο διευθύνων σύμβουλος του Οργανισμού Λιμένος Ηρακλείου Μηνάς Παπαδάκης πως η κυβέρνηση έχει στα χέρια της ένα πλήρες σχέδιο θωράκισης των λιμανιών από περιστατικά COVID-19 (εκπονημένο από τον Ο.Λ.Η.), το οποίο μπορεί να δώσει δωρεάν σε όποια λιμάνια το ζητήσουν -αλλά εμείς στην Καβάλα είμαστε πολύ “large” και θέλουμε να δώσουμε και χρήματα;

δ) Αληθεύει η πληροφορία πως ο Οργανισμός Λιμένος Ηρακλείου έχει αποστείλει εξώδικο (από το καλοκαίρι) στην Five Senses, ζητώντας την απαλοιφή οποιασδήποτε αναφοράς (από μέρους της τελευταίας) στα όποια “έργα και ημέρες” της στο λιμάνι του Ηρακλείου; (όχι πως αυτό αφορά ιδιαίτερα την Καβάλα, αλλά φανταζόμαστε ότι καταλαβαίνετε πως δεν είναι και πολύ “κομψό” να έχουμε στα μέρη μας μια εταιρεία που έχει έδρα το Ηράκλειο, με ανθρώπους που εργάστηκαν επί χρόνια στο Ηράκλειο -ας μην ξεχνάμε πως ο κ. Ιωάννης Μπρας διετέλεσε επί 5 χρόνια πρόεδρος του Ο.Λ.Η.-, και που τώρα το Ηράκλειο δεν θέλει ούτε να την ξέρει; )

ε) Έχουν εξασφαλιστεί ο ΟΛΚ, η “ΔΗΜΩΦΕΛΕΙΑ” και το Επιμελητήριο Καβάλας (οι 3 φορείς που υπέγραψαν συμβάσεις με την Five Senses) πως, στην περίπτωση ζημίας θα αποζημιωθούν για συμβάσεις συνολικού ύψους περίπου 20.000 € από μια επιχείρηση με μετοχικό κεφάλαιο μόλις 1.000 €;

στ) Να αναμένουμε απαντήσεις στα προαναφερθέντα ερωτήματα ή “τζάμπα καίει η λάμπα“;

Αυτά προς το παρόν, θα επανέλθουμε…

Συνεχίζουμε την έρευνά μας σχετικά με τα όσα συμβαίνουν το τελευταίο χρονικό διάστημα στον Οργανισμό Λιμένος Καβάλας, και προχωράμε ένα βήμα παραπέρα στο θέμα της σύμβασης που έχει υπογραφεί μεταξύ του ΟΛΚ και της εταιρείας Five Senses για την “ανάπτυξη και προώθηση της κρουαζιέρας στον προορισμό Καβάλας” (πατήστε εδώ για να διαβάσετε το αρχικό μας άρθρο σχετικά με την εν λόγω σύμβαση)

Διαβάζοντας προσεκτικά τη σύμβαση, διαπιστώνουμε πως ένα από τα αντικείμενά της είναι το εξής:

Υποστήριξη στην δημιουργία του σχεδίου έκτακτης ανάγκης αντιμετώπισης κρούσματος COVID19 για την κρουαζιέρα

Αντίστοιχα, στη σύμβαση που έχει υπογραφεί μεταξύ της “ΔΗΜΩΦΕΛΕΙΑ” και της Five Senses τονίζεται ρητά πως:

Για να μπορέσει ο προορισμός να διεκδικήσει ένα κομμάτι σε αυτόν τον νέο σχεδιασμό θα πρέπει να συγκροτηθεί συγκεκριμένο στρατηγικό σχέδιο, να αναλυθούν οι δυνατότητες του προορισμού και λιμενικών εγκαταστάσεων, να γίνει ειδική μελέτη για τις προσφερόμενες εκδρομές και υπηρεσίες (ειδικά για την μετά Covid19 εποχή) και να πραγματοποιηθούν σειρά από ενέργειες που θα διασφαλίσουν την παρουσία του προορισμού στους προγραμματιστές διαδρομών των εταιρειών κρουαζιέρας που θα επιλεγούν μέσα από την ανάλυση δυνατοτήτων και στόχων του προορισμού.

Ουδείς αντιλέγει πως το λιμάνι της Καβάλας πρέπει να “θωρακιστεί” και να είναι έτοιμο για να αντιμετωπίσει τυχόν περιστατικά κορωνοϊού που θα εμφανιστούν (βάση ενός οργανωμένου σχεδίου). Συνεπώς, ο οποιοσδήποτε μπορεί να βοηθήσει στην εκπόνηση ενός τέτοιου σχεδίου…καλώς να ορίσει!

Ωστόσο στην προκειμένη περίπτωση προκύπτουν ορισμένα ερωτηματικά (τα οποία περιμένουμε να απαντηθούν από τη διοίκηση του Οργανισμού Λιμένος Καβάλας):

α) η κατάρτιση ενός τέτοιου σχεδίου χρειάζεται γνώσεις λοιμωξιολογίας (ώστε να επιτευχθεί οποιαδήποτε συνεργασία με τον ΕΟΔΥ για την εκπόνησή του). Κάτι τέτοιο, όμως, δεν φαίνεται να ισχύει στην περίπτωση της Five Senses –μιας και, όπως διαβάζουμε από τα βιογραφικά των στελεχών που την απαρτίζουν (μπορείτε να τα δείτε πατώντας εδώ)

– ο διευθύνων σύμβουλος Ιωάννης Μπρας έχει σπουδάσει Δομική Μηχανική (Structural Engineering), έχει ασχοληθεί με τη Διαχείριση Κινδύνων (ειδικά με το κλείσιμο των πυρηνικών αντιδραστήρων – έναν όντως δύσκολο στη διαχείρισή του τομέα) και με το Project Management,

– ο κ. Μανώλης Πετράκης (με ειδικότητα Business Analysis Manager) έχει πτυχίο πληροφορικής και μεταπτυχιακό στο Business Administration, ενώ

– η κ. Βάννα Άννινου (με ειδικότητα Performance Analyst) έχει σπουδές στον τομέα του τουρισμού (συγκεκριμένα στο μάρκετινγκ και στις τεχνικές πώλησης) και –όπως τουλάχιστον αναφέρεται στο βιογραφικό της- ασχολείται πλέον με την καταγραφή της απόδοσης των προορισμών κρουαζιέρας

Ο συνήγορος του διαβόλου, βέβαια, μπορεί να πει σε αυτό το σημείο πως η Five Senses θα παράσχει υποστήριξη και όχι το πλήρες σχέδιο για την θωράκιση του λιμανιού της Καβάλας (ειδικά αν ληφθούν υπόψη οι γνώσεις Risk Management του κ. Μπρα). Είναι, πάντως, ένα ερώτημα που χρήζει περαιτέρω διευκρινίσεως (και σίγουρα αυτήν θα πρέπει να την δώσει ο ΟΛΚ, ο οποίος και επέλεξε την Five Senses)

β) Όπως ανέφερε, μιλώντας στο Kavala Portal, ο διευθύνων σύμβουλος του Οργανισμού Λιμένος Ηρακλείου Μηνάς Παπαδάκης, ο Ο.Λ.Η. (στο πλαίσιο των υποχρεώσεων που απορρέουν από το γεγονός ότι το λιμάνι του Ηρακλείου αποτελεί, βάση της νομοθεσίας, “πύλη εισόδου κρουαζιέρας”) συνέταξε εντός του 2020 ένα σχέδιο για την “θωράκιση” του λιμανιού της πρωτεύουσας της Κρήτης και την αντιμετώπιση τυχόν περιστατικών COVID-19. Το σχέδιο αυτό εκπονήθηκε σε αγαστή συνεργασία με τους νομιάτρους της περιφέρειας Κρήτης (όπερ σημαίνει πως δεν δαπανήθηκε ούτε ένα ευρώ) και στη συνέχεια παραδόθηκε στην κυβέρνηση με σκοπό να χρησιμοποιηθεί και από όλα τα άλλα λιμάνια της χώρας χωρίς καμία οικονομική επιβάρυνση! Ήδη μάλιστα, σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες, ο Οργανισμός Λιμένος Θεσσαλονίκης έχει παραλάβει το σχέδιο αυτό!

Με απλά λόγια, ο Οργανισμός Λιμένος Καβάλας έχει τη δυνατότητα να παραλάβει από τα αρμόδια υπουργεία ένα πλήρες σχέδιο για τη θωράκιση του επιβατικού λιμανιού “Απόστολος Παύλος” απέναντι σε περιστατικά COVID-19 χωρίς καμία απολύτως οικονομική επιβάρυνση! Αντί αυτού, όμως, προτιμάει να δώσει χρήματα και να προχωρήσει σε αναθέσεις για την εκπόνηση ενός σχεδίου το οποίο στην κυριολεξία “του προσφέρεται στο πιάτο”.

Και επειδή ο συνήγορος του διαβόλου μπορεί, σε αυτό το σημείο, να πει πως “Το σχέδιο του Ο.Λ.Η. αφορά ένα λιμάνι πολύ μεγαλύτερου μεγέθους και με μεγαλύτερες απαιτήσεις από ότι το λιμάνι της Καβάλας συνεπώς ή θα πάρουμε ένα τελείως καινούριο σχέδιο ή μπορούμε να προσαρμόσουμε το σχέδιο του Ο.Λ.Η.” εμείς να πούμε πως:

Ακόμα και έτσι αν είναι, γιατί ο Οργανισμός Λιμένος Καβάλας δεν προχωράει σε μια συνεργασία με τις αρμόδιες υγειονομικές αρχές της περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας-Θράκης (ή ακόμα και με τη διεύθυνση Πολιτικής Προστασίας) παρά προβαίνει σε ανάθεση σε εξωτερικό συνεργάτη με χρηματική ανταμοιβή; Και αυτό το ερώτημα, φυσικά, δεν ισχύει μόνο για τον Οργανισμό Λιμένος Καβάλας αλλά και για τη “ΔΗΜΩΦΕΛΕΙΑ” και το Επιμελητήριο Καβάλας.

γ) Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν αναρτηθεί στο ΓΕΜΗ (πατήστε εδώ για λεπτομέρειες), το μετοχικό κεφάλαιο της μονοπρόσωπης Ι.Κ.Ε. Five Senses (ή, όπως είναι το πλήρες όνομα της εταιρείας, FIVE SENSES CONSULTING AND DEVELOPMENT) ανέρχεται σε μόλις χίλια (1.000) ευρώ! Αν τυχόν (ώ μη γένοιτο, φυσικά) ο Οργανισμός Λιμένος Καβάλας, η “ΔΗΜΩΦΕΛΕΙΑ” και το Επιμελητήριο Καβάλας ζημιωθούν από την παροχή των υπηρεσιών της συγκεκριμένης εταιρείας, από ποια περιουσιακά στοιχεία θα αποζημιωθεί; Διότι εδώ μιλάμε για συμβάσεις το συνολικό τίμημα των οποίων ανέρχεται σε περίπου 20.000 € (μιλάμε και για τις 3 συμβάσεις) – πώς μπορεί να υπάρξει οποιαδήποτε αποζημίωση από τα μόλις 1000 ευρώ του μετοχικού κεφαλαίου;

δ) Περαιτέρω, η Five Senses έχει πραγματικούς ή δυνητικούς πελάτες από την αγορά της κρουαζιέρας, οι οποίοι θα μπορούσαν να επωφεληθούν από δεδομένα που θα συλλεχθούν από τον Οργανισμό Λιμένα Καβάλας (κάτι όχι απαραίτητα κακό – μιας και τέτοια δεδομένα μπορούν να αξιοποιηθούν ώστε να κριθεί αν “αξίζει τον κόπο” να καταπλεύσει στην Καβάλα ή όχι ένα κρουαζιερόπλοιο).

Σε αυτές τις περιπτώσεις απαιτούνται αυστηροί συμβατικοί όροι, που υποχρεώνουν τον ανάδοχο να λάβει συγκεκριμένα μέτρα προστασίας της εμπιστευτικότητας και προβλέπουν υψηλές ποινικές ρήτρες και αποζημιώσεις σε περίπτωση παραβίασής τους (ας όψεται ο GDPR). Ωστόσο, στην προκειμένη περίπτωση έχει τεθεί μια απολύτως ανεπαρκής ρήτρα μόλις τεσσάρων γραμμών περί δέουσας εμπιστευτικότητας “κλπ”.

Και μια διευκρίνιση

Τονίζουμε για μια ακόμα φορά το εξής: Δεν είμαστε οι “κακοί”, οι “στραβοί” και οι “ανάποδοι” που δεν θέλουμε το καλό αυτού του τόπου και την ανάπτυξή του. Όσοι μας γνωρίζουν (και μας γνωρίζουν εδώ και χρόνια) ξέρουν πολύ καλά πως το μόνο που θέλουμε είναι το καλό αυτού του τόπου (και χωρίς να ζητάμε έστω και ένα ευχαριστώ –πολλώ δε μάλλον να ζητάμε την οποιαδήποτε απολαβή, υλική ή ηθική).

Ακριβώς, όμως, επειδή θέλουμε το καλό αυτού του τόπου δεν μπορούμε να προσπερνάμε “αβρόχοις ποσί” αυτά που βλέπουμε – ειδικά όταν αυτά ενέχουν κινδύνους τόσο για φορείς που δραστηριοποιούνται σε αυτόν τον τόπο και διαχειρίζονται τόσο δημόσιο χρήμα όσο και τις τύχες της πόλης μας.

Δεν έχουμε τίποτα προσωπικό με κανέναν –ούτε με τον κ. Μπρα ούτε με την κ. Θυσιάδου ούτε με κανέναν! Και δεν υπάρχει κανένας λόγος να έχουμε κάτι προσωπικό (ίσα ίσα, μακάρι να διαψευστούμε και να γίνουν όλα όπως πρέπει και όπως θέλουμε)! Το ξεκαθαρίζουμε για να μην παρεξηγούμαστε.

Αυτά προς το παρόν, θα επανέλθουμε…

Μπορεί ο κορωνοϊός SARS-COV-2 να “μονοπωλεί” την επικαιρότητα τους τελευταίους μήνες, ωστόσο και οι υπόλοιπες εξελίξεις “τρέχουν” – άλλωστε, η “ζωή συνεχίζεται“.

Στα πρώτα χρόνια της περασμένης δεκαετίας οι αφίξεις κρουαζιερόπλοιων στο επιβατικό λιμάνι της Καβάλας “Απόστολος Παύλος” αποτελούσαν, κατά κάποιο τρόπο, το “γεγονός της ημέρας” για την τοπική επικαιρότητα. Έχουμε γίνει μάρτυρες τελετών υποδοχής με τοπικούς μεζέδες και ξεναγήσεων σε σημεία-“κλειδιά” για την περιοχή μας (όπως ο αρχαιολογικός χώρος των Φιλίππων και η Θάσος) – γενικότερα έχουμε γίνει μάρτυρες σκηνών που, σε πολλούς από εμάς, θυμίζανε λίγο σκηνές από την πολύ γνωστή ελληνική ταινία “Καλώς ήρθε το δολάριο”!

Βεβαίως από τότε πολλά πράγματα έχουν αλλάξει. Κάποια στιγμή οι αφίξεις κρουαζιερόπλοιων άρχισαν να μειώνονται ολοένα και περισσότερο, ενώ πλέον οι στιγμές στις οποίες ένα κρουαζιερόπλοιο καταφτάνει στο λιμάνι της Καβάλας είναι μετρημένες στα δάχτυλα του ενός χεριού.

Στο μεσοδιάστημα είχαμε γίνει αποδέκτες αρκετών προτάσεων για την ενίσχυση του τουρισμού της κρουαζιέρας, με αξιοσημείωτη -κατά την ταπεινή μας άποψη- την μετατροπή της Καβάλας σε έναν τόπο από τον οποίο θα ξεκινούσαν οι κρουαζιέρες. Παράλληλα, θυμόμαστε τις αντιδράσεις σημαντικής μερίδας τοπικών ΜΜΕ στο γεγονός πως το ωράριο των εμπορικών καταστημάτων δεν άλλαζε ανάλογα με τις αφίξεις πλοίων (θυμόμαστε το ότι τα καταστήματα παρέμεναν κλειστά τις Κυριακές, όταν και ουκ ολίγα κρουαζιερόπλοια αγκυροβολούσαν στο “Απόστολος Παύλος”) αλλά και την έρευνα ικανοποίησης επιβατών και τοπικής κοινωνίας στην οποία είχε προχωρήσει το Επιμελητήριο Καβάλας (επί των ημερών της διοίκησης του Άγγελου Τσατσούλη).

Μια νέα αρχή;

Γενικά, πάντως, είχαμε χάσει λίγο τα “ίχνη” του τουρισμού κρουαζιέρας – τουλάχιστον μέχρι και πριν από περίπου ένα μήνα.

Αφορμή στάθηκε η επίσκεψη του Γιάννη Μπρα, ενός ανθρώπου που -σύμφωνα, τουλάχιστον, με τα όσα έγιναν γνωστά- έχει προσληφθεί από τον Οργανισμό Λιμένος Καβάλας για την παροχή συμβουλών σε θέματα ανάπτυξης και προώθησης της κρουαζιέρας στην Καβάλα. Ο κ. Μπρας ξεναγήθηκε στο “Απόστολος Παύλος” από την διευθύνουσα σύμβουλο του ΟΛΚ Άννα Θυσιάδου (παρών ήταν και ο βουλευτής Καβάλας της ΝΔ Μακάριος Λαζαρίδης) και -σύμφωνα με τα όσα έγιναν γνωστά από δηλώσεις- σύντομα σκοπεύει να παραδώσει στην διοίκηση του ΟΛΚ τα συμπεράσματά του σχετικά με το τι μπορεί να γίνει για την προώθηση της κρουαζιέρας και της Καβάλας ως προορισμός για κρουαζιερόπλοια.

Η επίσκεψη Μπρα δεν θα μπορούσε, φυσικά, παρά να μας κεντρίσει το ενδιαφέρον ώστε να ψάξουμε ακόμα περισσότερα στοιχεία για αυτόν και για την συνεργασία του με τον Οργανισμό Λιμένος Καβάλας. Όλοι μας, στο κάτω κάτω, θέλουμε το καλό της Καβάλας. Αυτός ήταν και ο αποκλειστικός στόχος της έρευνάς μας (η οποία, φυσικά, βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη). Όλοι μας θέλουμε να αναπτυχθεί η πόλη μας, και -όπως είναι φυσικό- κάθε βοήθεια και συμβουλή είναι ευπρόσδεκτη (ακόμα και αυτές που παραχωρούντα “με το αζημίωτο” – αυτονόητα είναι τούτα) – αρκεί, φυσικά, να προέρχεται από ανθρώπους με κύρος, γνώσεις και αξιοπιστία.

Ορμώμενοι, λοιπόν, από αυτό το κίνητρο ξεκινήσαμε να ψάχνουμε κάποια πράγματα σχετικά με την προσπάθεια αυτή που γίνεται για την προώθηση της κρουαζιέρας στην Καβάλα. Μόνο που αυτά που έχουμε βρει ως τώρα δεν μπορούν παρά να μας προκαλέσουν αρκετούς προβληματισμούς -τους οποίους και θα προσπαθήσουμε να παραθέσουμε εν συντομία…

Ποιος είναι ο Γιάννης Μπρας;

Ο κ. Μπρας είναι Διευθύνων σύμβουλος (και ιδρυτικό στέλεχος) της Five Senses Consulting, μιας εταιρείας που έχει ως στόχο της (σύμφωνα με τον επίσημο ιστότοπό της) “την παροχή εξειδικευμένων υπηρεσιών για την ανάπτυξη των λιμανιών, των προορισμών και των επιχειρήσεων που σχετίζονται με τις κρουαζιέρες”. Στον ιστότοπο της Five Senses μπορούμε να δούμε πληροφορίες για μια σειρά συνεργασιών της επιχείρησης με διάφορα λιμάνια, όπως αυτό της Θεσσαλονίκης, της Πάρου, του Αγίου Νικολάου και του Ηρακλείου.

Δίνουμε έμφαση στο Ηράκλειο, καθώς ο κ. Μπρας διετέλεσε πρόεδρος του εκεί Οργανισμού Λιμένος για περίπου 5,5 χρόνια (από τον Ιούνιο του 2010 ως και τα τέλη του 2015). Η θητεία στον Ο.Λ.Η. συνέπεσε με τα χρόνια της κρίσης, ωστόσο ο απολογισμός της έχει προκαλέσει αρκετά ερωτηματικά:

α) στη διάρκεια της αποχαιρετιστήριας ομιλίας του τον Δεκέμβριο του 2015 (διαβάστε εδώ), ο κ. Μπρας δήλωσε υπερήφανος για τα 17 βραβεία στο λιμάνι και “για τα πάνω από 350 μικρά και μεγάλα έργα και παρεμβάσεις και για την διεθνή αναγνώριση του λιμανιού, αλλά και για όλα τα ευρωπαϊκά προγράμματα που καταφέραμε να φέρουμε σπίτι μας, στο λιμάνι μας”

β) στο Internet εντοπίσαμε αρκετά δημοσιεύματα που κάνουν λόγο για μια πετυχημένη θητεία του κ. Μπρα στο Ο.Λ.Η.. Τα δημοσιεύματα αυτά αναφέρονταν σε “ένα λιμάνι που πλέον αποτελεί παράδειγμα προς μίμηση”, ένα λιμάνι που έλαβε το 2012 το βραβείο του “Most Improved Destination” από το περιοδικό “Cruise Insight Magazine” (ένα από τα πλέον έγκυρα περιοδικά ανά τον κόσμο στον χώρο της κρουαζιέρας), για την μετατροπή του λιμανιού του Ηρακλείου σε επιλογή για την αφετηρία κρουαζιερόπλοιων και για μια πολύ σημαντική άνοδο στις αφίξεις.

Είναι χαρακτηριστικό πως, σε δηλώσεις του στο fortunegreece.gr το 2013 (διαβάστε εδώ), ο κ. Μπρας είχε τονίσει πως το λιμάνι του Ηρακλείου είχε καταγράψει μια σημαντική άνοδο στις αφίξεις, υπολογίζοντας μάλιστα ότι ως το τέλος του 2013 επρόκειτο να ξεπεράσουν τις 300.000 – “αυξημένες μεσοσταθμικά κατά 35% σε σχέση με το 2012”. Επίσης, σε άλλες δηλώσεις του το 2015 (στον τοπικό ραδιοφωνικό σταθμό 98.4 και στο neakriti.gr – διαβάστε εδώ), ο κ. Μπρας είχε τονίσει πως “Το 2015 για το λιμάνι και την κρουαζιέρα μπορεί να κινείται στα ίδια με τα περσινά επίπεδα, ωστόσο το 2016 η κίνηση εκτοξεύεται με αύξηση της τάξης του 20%”.

Ωστόσο η Ένωση Λιμένων Ελλάδος φαίνεται να έχει διαφορετική άποψη. Συγκεκριμένα, τα στοιχεία που έχουν αναρτηθεί στον επίσημο ιστότοπό της δείχνουν πως οι αφίξεις επιβατών κρουαζιερόπλοιων στο λιμάνι του Ηρακλείου παρουσιάζουν από το 2010 ως και το 2016 (χρονιά η οποία, επί της ουσίας, “λειτούργησε” με το πρόγραμμα αφίξεων που είχαν “κλείσει” επί των ημερών της θητείας του κ. Μπρα) διαρκή σκαμπανεβάσματα! Συγκεκριμένα:

ΕΤΟΣ	ΠΛΟΙΑ	ΕΠΙΒΑΤΕΣ	ΟΝΟΜΑΣΤΙΚΗ ΜΕΤΑΒΟΛΗ (*)	ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΚΑΤ’ΑΝΑΛΟΓΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΗ ΧΡΟΝΙΑ (**)
2010	247	305.000
2011	209	221.562	-27,3%	-15,4%
2012	156	215.700	-2,65%	+30,4%
2013	177	270.020	+25,18%	+10,33%
2014	160	242.951	-10,03%	-0,46%
2015	170	219.805	-9,52%	-14,85%
2016	165	238.780	+8,63%	+11,92%

Με απλά λόγια…“μια έτσι και μια αλλιώς”.

Κάτι που αποτυπώνεται και σε μερίδα δημοσιευμάτων του τύπου της Κρήτης (από το 2015 – όπως το παρακάτω, από τον ιστότοπο flashnews.gr), στα οποία ασκείται δριμεία κριτική με κατηγορίες περί αδυναμίας διαχείρισης της οικονομικής κρίσης και εξεύρεσης λύσεων ακόμα και για την εμπορική ζώνη του λιμανιού, καθώς και για υπολειτουργία (εκείνα τα χρόνια) βασικών δομών -όπως ο φορτοεκφορτωτής. Μάλιστα, στα ίδια δημοσιεύματα γινόταν λόγος για σειρά εμπορικών πλοίων που προτιμούσαν να καταπλεύσουν στο γειτονικό λιμάνι του Ρεθύμνου (αντί για το αντίστοιχο του Ηρακλείου), για άσκοπα ταξίδια και ατέρμονες συσκέψεις και εκθέσεις ιδεών, αλλά και για απαντήσεις του κ. Μπρα πως “για όλα αυτά φταίνε όλοι οι υπόλοιποι “Υπουργοί, Μνημόνια, Τρόικα)”…

Βέβαια, για να λέμε και του στραβού το δίκιο, πέραν των στοιχείων της Ένωσης Λιμένων Ελλάδος τα υπόλοιπα που γράψαμε στο άρθρο μας προέρχονται από δημοσιεύματα άλλων ΜΜΕ – και δεν είναι δυνατόν, φυσικά, να γνωρίζουμε αν τυχόν τα όσα καταγράφονται είναι αντικειμενικές απόψεις ή η υποκειμενική οπτική του εκάστοτε αρθρογράφου. Ωστόσο όλα αυτά που διαβάσαμε (συν, φυσικά, τα στοιχεία της Ένωσης Λιμένων Ελλάδος) είναι ευνόητο να μας προκαλούν αμφιβολίες…

Μια σύμβαση με πολλά “κενά”…

Το θέμα, βέβαια, στην περίπτωσή μας δεν είναι μόνο τα έργα και οι ημέρες του κ. Μπρα στον Οργανισμό Λιμένος Ηρακλείου αλλά -κυρίως- το τι πρόκειται να κάνει στην Καβάλα.

Αναζητήσαμε περισσότερες λεπτομέρειες για τη σύμβαση που έχει υπογραφεί μεταξύ του Οργανισμού Λιμένος Καβάλας (τον οποίο εκπροσωπούσε η κ. Θυσιάδου) και της εταιρείας “Five Senses” (διευθύνων σύμβουλος της οποίας είναι ο κ. Μπρας) – την οποία και εντοπίσαμε στο Internet. Η σύμβαση (η οποία λήγει στις 31/10/2021) υπεγράφη στις 23/10/2020, με την Five Senses να αναλαμβάνει τα εξής καθήκοντα:

• Ανάλυση της βιομηχανίας κρουαζιέρας και trend analysis για την περίοδο 2020-2022 για την επιλογή κατάλληλων εταιρειών στόχων βάση των προδιαγραφών του λιμένα και προορισμού
• Υποστήριξη στην δημιουργία του σχεδίου έκτακτης ανάγκης αντιμετώπισης κρούσματος COVID19 για την κρουαζιέρα
• Δημιουργία Port Evaluation Report για τα Nautical Department των εταιρειών κρουαζιέρας
• Υποστήριξη στην παραγωγή εξειδικευμένου φυλλαδίου σε μορφή οδηγού κρουαζιέρας (Cruise Technical Brochure) στην Αγγλική γλώσσα για τις εταιρείες κρουαζιέρας. Το έντυπο θα συνδυάζει τεχνικές και τουριστικές πληροφορίες, προβάλλοντας τα χαρακτηριστικά του προορισμού σύμφωνα με την λογική των κριτηρίων αξιολόγησης/επιλογής που εφαρμόζουν οι εταιρείες κρουαζιέρας. Θα γίνει καθορισμός του περιεχομένου του εντύπου, η θεματική ροή, το περιεχόμενο των φωτογραφικών/γραφικών απεικονίσεων και θα προταθούν όλα τα κείμενα και οι λεζάντες, στήνοντας, έτσι, ένα πλήρες προσχέδιο του εντύπου
• Οργάνωση, υποστήριξη και επιτόπια εκπροσώπηση του λιμένα σε συναντήσεις με τις εταιρείες (B2B ή/και εξ’ αποστάσεως) στην Sea Trade Globall και συναντήσεις με cruiseexecutives κλπ. για την προώθηση του προορισμού σε επίπεδο εταιρειών κρουαζιέρας
• Αναζήτηση συνεργασιών με τους τοπικούς φορείς (Δήμος, Επιμελητήριο, Εμπορικός σύλλογος, Σύλλογος Ξενοδόχων κτλ.)

ενώ το ποσό της αμοιβής ανέρχεται σε έξι χιλιάδες εννιακόσια Ευρώ (6.900) + ΦΠΑ.

Πατήστε εδώ για να διαβάσετε την σύμβαση

Εδώ όμως προκύπτουν ορισμένα πολύ σοβαρά ερωτήματα:

α) Στη σύμβαση αναφέρεται πως στις 14/10/2020 (δηλ. 9 μέρες πριν την υπογραφή της – 10, αν λάβουμε και την 23η) ελήφθη απόφαση -από την κ. Θυσιάδου- για τη διενέργεια “Πρόσκλησης σε οικονομική προσφορά για την επιλογή οικονομικού φορέα με αντικείμενο την παροχή υπηρεσιών για την ανάπτυξη και προώθηση της κρουαζιέρας στον προορισμό Καβάλα για ένα έτος με την διαδικασία της απευθείας ανάθεσης και κριτήριο επιλογής την οικονομικότερη προσφορά.”

Δηλαδή, με απλά λόγια,

– στις 14/10/2020 ελήφθη απόφαση για τη διενέργεια διαγωνισμού (διότι η φράση “πρόσκληση σε οικονομική προσφορά για την επιλογή οικονομικού φορέα” σε συνδυασμό με το “κριτήριο επιλογής την οικονομικότερη προσφορά” μόνο ως διαγωνισμός μπορεί να ερμηνευτεί –ασχέτως του αν γίνεται αναφορά σε “διαδικασία απευθείας ανάθεσης”), με σκοπό την κατάθεση προσφορών για το επίμαχο αντικείμενο (την ανάπτυξη και προώθηση της κρουαζιέρας)
– στις 23/10/2020 υπεγράφη η σύμβαση με τον ανάδοχο!

Δηλαδή στο διάστημα από τις 14 ως και τις 23 Οκτωβρίου 2020 (αν βγάλουμε και το Σαββατοκύριακο μιλάμε για 7 εργάσιμες ημέρες)

– δημοσιεύτηκε ο διαγωνισμός (παρεμπιπτόντως, όσο και αν ψάξαμε, δεν εντοπίσαμε πουθενά έστω και μια ανάρτηση για τον διαγωνισμό),
– κατατέθηκαν οι προτάσεις,
– εξετάστηκαν οι προτάσεις και επιλέχτηκε η πλέον συμφέρουσα (παρεμπιπτόντως, όσο αν ψάξαμε, δεν εντοπίσαμε πουθενά έστω και μια ανάρτηση με το πρακτικό του διαγωνισμού – χωρίς το οποίο δεν μπορεί να επικυρωθεί κανένα αποτέλεσμα διαγωνισμού),
– μεσολάβησε το απαραίτητο χρονικό διάστημα για τυχόν ενστάσεις,
– εγκρίθηκε το πρακτικό του διαγωνισμού από το διοικητικό συμβούλιο του Οργανισμού Λιμένος Καβάλας
– υπεγράφη η σύμβαση

Είναι προφανές πως οι 7 εργάσιμες ημέρες (ή έστω 9 ημερολογιακές) δεν αποτελούν επαρκή χρόνο ούτε καν για την κατάρτιση των προτάσεων – πολλώ δε μάλλον για να καταρτιστούν, να κατατεθούν, να ανοιχτούν, να εξεταστούν τυχόν ενστάσεις και να εγκριθεί το πρακτικό! Εκτός και αν η πρόταση ήταν ήδη έτοιμη από πριν, και η απόφαση της 14/10/2020 ελήφθη “για τα μάτια του κόσμου”…

β) Στη σύμβαση αναφέρεται ρητά το εξής:

“Η καταβολή της αμοιβής θα γίνεται έπειτα από βεβαίωση καλής εκτέλεσης εργασιών από την αρμόδια επιτροπή του Επιμελητηρίου Καβάλας.”

Δηλαδή για την πληρωμή της Five Senses από τον Οργανισμό Λιμένος Καβάλας θα πρέπει να αποφασίσει…αποκλειστικά το Επιμελητήριο Καβάλας!

Θα μπορούσε κάτι τέτοιο να αιτιολογηθεί αν τυχόν το Επιμελητήριο Καβάλας ήταν εις εκ των συμβαλλόμενων μερών που υπογράφουν το συμφωνητικό. Όμως κάτι τέτοιο δεν ισχύει, καθώς η σύμβαση υπεγράφη μεταξύ του ΟΛΚ και της “Five Senses” -το Επιμελητήριο Καβάλας δεν αναφέρεται πουθενά!

Προφανώς σε αυτό το σημείο κάποιος θα πει πως ο Οργανισμός Λιμένος Καβάλας θα εγγυηθεί στο Επιμελητήριο για την καλή εκτέλεση εργασιών και πως το Επιμελητήριο θα βάλει απλά την υπογραφή του πως οι εργασίες εκτελέστηκαν με επιτυχία. Ακόμα και έτσι, όμως, σε περίπτωση που τυχόν υπάρξει οποιαδήποτε δικαστική διαμάχη μεταξύ του ΟΛΚ και της “Five Senses”, το Επιμελητήριο θα βρεθεί “μπλεγμένο” από το “πουθενά”!

γ) Στη σύμβαση, επίσης, αναφέρεται ρητά το εξής:

“Η ως άνω σύμβαση δύναται να παραταθεί με έγγραφη συμφωνία των συμβαλλομένων και έπειτα από απόφαση του αρμόδιου οργάνου του Επιμελητηρίου.”

Δηλαδή, με βάση τα όσα αναφέρονται στη σύμβαση, το Επιμελητήριο Καβάλας θα αποφασίσει αν τυχόν θα δοθεί παράταση σε μια σύμβαση που υπέγραψαν ο ΟΛΚ και μια ιδιωτική εταιρεία (η “Five Senses”)! Δηλαδή, ακόμα και αν συμφωνήσουν εγγράφως ο ΟΛΚ και η “Five Senses”, το Επιμελητήριο Καβάλας έχει το δικαίωμα να ασκήσει “βέτο”!

Βέβαια, στην πράξη εκτιμούμε πως η πιθανότητα να ασκηθεί βέτο είναι πρακτικά απειροελάχιστη. Αλλά μετά από ένα χρόνο ποιος μπορεί να εγγυηθεί πως το βέτο δεν θα ασκηθεί;

Σύμβαση και με ΔΗΜΩΦΕΛΕΙΑ (αλλά και με Επιμελητήριο) – Γιατί 3 συμβάσεις;

Βέβαια όλη αυτή η προχειρότητα στη σύνταξη της σύμβασης (αδικαιολόγητη για έναν φορέα όπως ο ΟΛΚ) ίσως έχει την εξήγησή του στο εξής γεγονός:

πως η “Five Senses” υπέγραψε 3 διαφορετικές συμβάσεις με 3 διαφορετικούς φορείς: τον ΟΛΚ, το Επιμελητήριο Καβάλας και τη “ΔΗΜΩΦΕΛΕΙΑ” (άλλωστε οι 3 αυτοί φορείς συνεργάζονται άμεσα και από κοινού με την “Five Senses” – κάτι απόλυτα θεμιτό και λογικό για το συγκεκριμένο αντικείμενο εργασίας).

Όμως στη σύμβαση που υπεγράφη στις 29 Οκτωβρίου 2020 μεταξύ της “ΔΗΜΩΦΕΛΕΙΑ” και της “Five Senses” δεν εμπλέκεται πουθενά ούτε το Επιμελητήριο Καβάλας αλλά ούτε και ο ΟΛΚ. Εκεί, τόσο η πληρωμή του αναδόχου όσο και η τυχόν παράταση (αλλά και το δικαίωμα της καταγγελίας – που δεν αναφέρεται στην σύμβαση του ΟΛΚ) προβλέπεται να αποφασιστούν από την “ΔΗΜΩΦΕΛΕΙΑ”.

Διαβάστε εδώ τη σύμβαση της “ΔΗΜΩΦΕΛΕΙΑ” με την “Five Senses”

Και επειδή θα αναρωτηθείτε “Μα καλά, γιατί 3 διαφορετικές συμβάσεις;”… η απάντηση είναι μάλλον πιο απλή από αυτή που περιμένετε: το “σπάσιμο” (σε 3 κομμάτια) του συνολικού ποσού που αναμένεται να λάβει η “Five Senses”, ούτως ώστε να μην είναι αναγκαία η διεξαγωγή ενός κανονικού διαγωνισμού (από τη στιγμή που το όριο για τις απευθείας αναθέσεις είναι οι 20.000 €).

δ) Ένα άλλο στοιχείο που μας παραξένεψε είναι το γεγονός πως γίνεται αναφορά σε “συμπληρωματική σύμβαση“! Από νομικής άποψης, μια “συμπληρωματική σύμβαση” Β προϋποθέτει την παρουσία μιας άλλης σύμβασης Α, την οποία έρχεται και “συμπληρώνει”. Συχνά η συμπλήρωση γίνεται μέσω τροποποίησης των υπαρχόντων όρων της Α, ή ακόμα και με προσθήκη νέων όρων. Αλλά από νομικής άποψης δεν νοείται η παρουσία μιας συμπληρωματικής σύμβασης χωρίς να υπάρχει η αρχική σύμβαση (όπως συμβαίνει στην δική μας περίπτωση).

Ερωτήσεις προς κ. Θυσιάδου

Αξίζει να αναφέρουμε πως έχουμε θέσει υπόψη της διευθύνουσας συμβούλου του Οργανισμού Λιμένος Καβάλας κ. Άννας Θυσιάδου τα ερωτήματα που καταγράψαμε προηγουμένως. Συγκεκριμένα, έχουμε αποστείλει τα ερωτήματά μας με μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (email) παρακαλώντας για την απαντησή της.

Μέχρι τώρα, όμως, δεν έχουμε λάβει καμία απάντηση.

Συνοψίζοντας

Και μόνο το γεγονός πως η σύμβαση που υπεγράφη μεταξύ του ΟΛΚ και της “Five Senses” έχει συνταχτεί με τόσο μεγάλη προχειρότητα μοιάζει να δείχνει πως ένα τόσο σοβαρό θέμα, όπως η ανάπτυξη του τουρισμού κρουαζιέρας, αντιμετωπίζεται με την ίδια προχειρότητα από τον Οργανισμό Λιμένος Καβάλας.

Τώρα, το αν και κατά πόσο η “Five Senses” και ο κ. Γιάννης Μπρας μπορούν να πετύχουν αυτά που τους ανατέθηκαν μένει να το δούμε στην πράξη (και φυσικά δεν έχουμε απολύτως κανέναν λόγο να μην θέλουμε να πετύχουν).

---

(*) Μεταβολή σε ακριβές πλήθος επιβατών (αφαίρεση της επιβατικής κίνησης ενός έτους Χ από την αντίστοιχη του προηγούμενου έτους)

(**) Η “ονομαστική μεταβολή” δεν μπορεί να θεωρηθεί ένα ιδιαίτερα ασφαλές κριτήριο, καθώς “αγνοεί” το πλήθος των πλοίων. Συνεπώς, εισάγουμε το κριτήριο “ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΚΑΤ’ΑΝΑΛΟΓΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΗ ΧΡΟΝΙΑ” για να δείξουμε πόση θα ήταν η επιβατική κίνηση σε ένα έτος Χ αν κατέφτανε το ίδιο πλήθος κρουαζιερόπλοιων που κατέπλευσε το προηγούμενο έτος.

Για παράδειγμα, το 2010 κατέπλευσαν 247 κρουαζιερόπλοια και 305.000 επιβάτες. Το 2011 κατέφτασαν 209 πλοία 221.562 επιβάτες. Το κριτήριο “ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΚΑΤ’ΑΝΑΛΟΓΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΗ ΧΡΟΝΙΑ” εξετάζει πόσοι επιβάτες θα έπρεπε αναλογικά να είχαν αποβιβαστεί το 2011 αν τυχόν αγκυροβολούσαν 247 καράβια (όσα, δηλαδή, το 2010).