Αποκεντρωμένη Διοίκηση ΜΘ: Ανακαλεί τον εαυτό της, ανακαλεί και την ανανέωση της καλλιτεχνικής διευθύντριας του ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας
Την ώρα που το Φεστιβάλ Φιλίππων βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Μακεδονίας-Θράκης έβαλε “βόμβα” στα θεμέλια του φεστιβάλ (αλλά και του ΔΗΠΕΘΕ και της δημοτικής αρχής), καθώς ακύρωσε την απόφαση που έλαβε πριν από ένα μήνα το διοικητικό συμβούλιο του ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας για την ανανέωση της θητείας της καλλιτεχνικής του διευθύντριας Ευαγγελίας Οικονόμου-Βαμβακά!
Η ακύρωση της ανανέωσης της θητείας της κ. Οικονόμου-Βαμβακά αναρτήθηκε στην ΔΙΑΥΓΕΙΑ το μεσημέρι της Παρασκευής 18 Ιουλίου 2025, και στο σκεπτικό της αναφέρεται (μεταξύ άλλων) πως «… από καμία διάταξη δεν προβλέπεται η ανανέωση της σύμβασης υπηρετούντος ήδη διευθυντικού στελέχους, και κατά συνέπεια το ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Καβάλας θα πρέπει να επαναπροκηρύξει την εν λόγω θέση».
Σχόλιο γράφοντος: Αν λάβουμε υπόψη αυτήν την παράγραφο και μόνο (το πλήρες σκεπτικό θα το παραθέσουμε στην συνέχεια), προκαλεί ερωτηματικά το γεγονός πως η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Μακεδονίας-Θράκης αποδέχτηκε αδιαμαρτύρητα, τον περασμένο Δεκέμβριο, την ανανέωση (ως το 2028) της θητείας του καλλιτεχνικού διευθυντή του ΔΗΠΕΘΕ Σερρών Γιώργου Ανδρέου, ενώ τώρα ακυρώνουν την αντίστοιχη απόφαση του ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας! Υπάρχει, πάντως, και συνέχεια…
Το πλέον “αστείο” της υπόθεσης δεν είναι το ότι η Αποκεντρωμένη Διοίκηση ΜΘ ακύρωσε την απόφαση για την ανανέωση της θητείας της κ. Οικονόμου-Βαμβακά, αλλά το ότι λίγες ημέρες νωρίτερα η ίδια υπηρεσία (η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Μακεδονίας-Θράκης) έθεσε στο αρχείο την όλη υπόθεση, αποδεχόμενη “σιωπηλά” πως η διαδικασία ανανέωσης της θητείας της κ. Οικονόμου-Βαμβακά δεν είχε προβλήματα!
Σε βάρος αυτής της απόφασης υπάρχει δικαίωμα προσφυγής εντός ενός (1) μηνός από την κοινοποίηση αυτής, στην Ειδική Επιτροπή του άρθ. 152 του ν. 3463/2006 (A’ 114) της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Μακεδ. Θράκης. Ακούγεται πως το ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας θα προχωρήσει σε προσφυγή.
Το πλήρες σκεπτικό της απόφασης έχει ως εξής:
Με την υπ’ αρ. 289/2024 απόφαση της Δημοτικής Επιτροπής του Δήμου Καβάλας αποφασίσθηκε η «Έγκριση σχεδίου προγραμματικής σύμβασης πολιτισμικής ανάπτυξης μεταξύ Υπουργείου Πολιτισμού, Περιφέρειας Α.Μ.Θ., Δήμου Καβάλας και ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Καβάλας, ετών 2024-2026».
Με την παρ. β’ του άρθρου 10 της ως άνω προγραμματικής σύμβασης ορίσθηκε ότι «Η θητεία του Καλλιτεχνικού Διευθυντή είναι τριετής με δυνατότητα ανανέωσης έως μία ακόμη τριετία. Το Δ.Σ. του ΔΗ.ΚΕ.ΠΕ.ΘΕ. εκκινεί τις διαδικασίες για νέα προκήρυξη ή για ανανέωση θητείας του Καλλιτεχνικού Διευθυντή τουλάχιστον έξι (6) μήνες πριν τη λήξη της θητείας του προηγούμενου.».
Με την υπ’ αρ. 18/2024 Πράξη της Υπηρεσίας Επιτρόπου Π.Ε. Καβάλας του Ελεγκτικού Συνεδρίου εγκρίθηκε η ως άνω προγραμματική σύμβαση.
Με την υπ’ αρ. 50/2025 απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Καβάλας αποφασίσθηκε η «Έγκριση της τριετούς ανανέωσης της θητείας της Ευαγγελίας Οικονόμου Βαμβακά, στην θέση της Καλλιτεχνικής Διεύθυνσης, από 12.12.2025 έως 11.12.2028».
Η Ανεξάρτητη Δημοτική Κίνηση «Ο ΤΟΠΟΣ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΜΑΣ» κατέθεσε στο Υπουργείο Εσωτερικών την από 19.6.2025 αναφορά – καταγγελία.
Το Υπουργείο Εσωτερικών – Τμήμα Προσωπικού Ιδιωτικού Δικαίου απέστειλε στην Υπηρεσία μας το υπ’ αρ. 36027/30.6.2025 έγγραφο «Κάλυψη θέσης καλλιτεχνικού διευθυντή» μαζί με όλα τα σχετικά έγγραφα.
Το ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Καβάλας κατέθεσε στην Υπηρεσία μας το από 4.7.2025 έγγραφο-Υπόμνημα.
Η Υπηρεσία μας απάντησε με το υπ’ αρ. 59570/13.7.2025 έγγραφο «Σχετικά με τον έλεγχο νομιμότητας της υπ’ αρ. 50/2025 απόφασης του Διοικητικού Συμβουλίου του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Καβάλας».
Επειδή, σύμφωνα με την παρ. 4 του άρθ. 255 του ν. 3463/2006 (Α’ 114) «Με απόφαση του διοικητικού συμβουλίου της επιχείρησης προσλαμβάνεται διευθυντής μετά από σχετική προκήρυξη» και σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθ. 266 του ως άνω νόμου «Για την πρόσληψη Γενικού Διευθυντή, εφόσον δεν έχει ορισθεί Διευθύνων Σύμβουλος, ισχύουν κατ’ αναλογία οι ρυθμίσεις του άρθρου 255 παράγραφος 4 του παρόντος».
Επειδή, σύμφωνα με την υποπαρ. ια της παρ. 2 του άρθ. 2 του ν. 4765/2021 (Α’ 6) <2. Δεν υπάγονται στις διατάξεις των Μερών Β’ και Γ’:> «Όσοι διορίζονται απευθείας σε διευθυντικούς βαθμούς και αυτοί στους οποίους ανατίθενται διευθυντικά καθήκοντα.».
Επειδή, σύμφωνα με το άρθ. 30 του ν. 4479/2017 (Α’ 94) «Οι καλλιτεχνικοί διευθυντές των Δημοτικών Περιφερειακών Θεάτρων της χώρας (ΔΗΠΕΘΕ) δύνανται να προσλαμβάνονται ανεξαρτήτως κατοχής τίτλου συγκεκριμένης εκπαιδευτικής βαθμίδας, εξαιρουμένης της ΥΕ εκπαιδευτικής βαθμίδας. Για τις θέσεις αυτές επιλέγονται πρόσωπα αναγνωρισμένου κύρους που έχουν ιδιαιτέρως διακριθεί στο χώρο του θεάτρου. Προσλήψεις καλλιτεχνικών διευθυντών που τυχόν έλαβαν χώρα πριν την έναρξη ισχύος του παρόντος, θεωρούνται νόμιμες.».
Επειδή, σύμφωνα με το υπ’ αρ. 36027/30.6.2025 έγγραφο του Υπουργείου Εσωτερικών – Τμήμα Προσωπικού Ιδιωτικού Δικαίου «Ισχύουν τα οριζόμενα στην αριθμ. πρωτ. ΔΙΠΑΑΔ/Φ.ΕΓΚΡ./18/617/25-2-2025 κοινή απόφαση των Υπουργών Εσωτερικών και Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών, που όπως ήδη έχουμε γνωρίσει στο αριθ. πρωτ. 11543/5-3-2025 έγγραφό μας, αφορά στην αρχική πρόσληψη ενός (1) Καλλιτεχνικού Διευθυντή επί θητεία ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου διάρκειας τριών (3) ετών στο ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Καβάλας, σύμφωνα με τις διατάξεις της υποπαραγράφου ια της παρ. 2 του άρθρου 2 του ν. 4765/2021 και του άρθρου 30 του ν. 4479/2017, όπως ισχύουν, και όχι στην ανανέωση, όπως εσφαλμένα αποτυπώνεται στην υπ’ αριθ. 50/2025 απόφαση του».
Επειδή, σύμφωνα με το στο αριθ. πρωτ.11543/5-3-2025 έγγραφο του Υπουργείου Εσωτερικών – Τμήμα Προσωπικού Ιδιωτικού Δικαίου γνωστοποιήθηκε ότι με την αριθ. ΔΙΠΑΑΔ/Φ.ΕΓΚΡ./18/617/25-2-2025 κοινή απόφαση των Υπουργών Εσωτερικών και Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών, εγκρίθηκε η πρόσληψη ενός (1) Καλλιτεχνικού Διευθυντή επί θητεία ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου διάρκειας τριών (3) ετών στο ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Καβάλας, σύμφωνα με τις διατάξεις της υποπαραγράφου ια της παρ. 2 του άρθρου 2 του ν. 4765/2021 και του άρθρου 30 του ν. 4479/2017, όπως ισχύουν», και όχι η ανανέωση της σύμβασης υπηρετούντος ήδη καλλιτεχνικού Διευθυντή.
Επειδή, από καμία διάταξη δεν προβλέπεται η ανανέωση της σύμβασης υπηρετούντος ήδη διευθυντικού στελέχους, και κατά συνέπεια το ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Καβάλας θα πρέπει να επαναπροκηρύξει την εν λόγω θέση.
Επειδή, σύμφωνα με τα παραπάνω μη νόμιμα ελήφθη η υπ’ αρ. 50/2025 απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Καβάλας.
ΑΠΟΦΑΣΙΖΟΥΜΕ
Α) Ανακαλούμε το υπ’ αρ. 59570/13.7.2025 έγγραφό μας. Β) Ακυρώνουμε την υπ’ αρ. 50/2025 απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Καβάλας.
Σχόλιο γράφοντος: Το “κλειδί” για την απόφαση της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Μακεδονίας-Θράκης είναι αυτή ακριβώς η ΚΥΑ των υπουργών Εσωτερικών και Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών και το προαναφερθέν έγγραφο του Υπουργείου Εσωτερικών.
Μια ΚΥΑ που φέρει τον τίτλο «Έγκριση για την κίνηση διαδικασιών πρόσληψης προσωπικού με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου, σύναψης συμβάσεων μίσθωσης έργου και προσωπικού επί θητεία σε ΟΤΑ α΄ και β΄ βαθμού και σε Νομικά Πρόσωπα αυτών για το έτος 2025 (Υπουργείο Εσωτερικών)» και ένα έγγραφο που φέρει τον τίτλο «Έγκριση πρόσληψης προσωπικού με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου, και διευθυντικών στελεχών επί θητεία των ΟΤΑ και των νομικών προσώπων αυτών που ανήκουν στους φορείς Γενικής Κυβέρνησης για το έτος 2025»
Με απλά λόγια, παρά το γεγονός πως ήδη από πέρσι το Υπουργείο Πολιτισμού δήλωνε πως επιθυμεί την ανανέωση της θητείας των καλλιτεχνικών διευθυντών των ΔΗΠΕΘΕ για μια τριετία (δείτε εδώ), τα υπουργεία Εσωτερικών και Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών έδειξαν να έχουν διαφορετική γνώμη, με αποτέλεσμα να εκδοθεί στις αρχές της χρονιάς αυτή η ΚΥΑ.
Το γεγονός πως η συγκεκριμένη ΚΥΑ αφορά μόνο το έτος 2025 ίσως και να εξηγεί το γιατί δεν υπήρξε καμία αντίδραση στην ανανέωση της θητείας του καλλιτεχνικού διευθυντή του ΔΗΠΕΘΕ Σερρών Γιώργου Ανδρέου. Ίσως βέβαια η έλλειψη οποιασδήποτε αντίδρασης να οφείλεται στο γεγονός πως η ανανέωση του κ. Ανδρέου αποφασίστηκε ομόφωνα, σε αντίθεση με την ανανέωση της κ. Οικονόμου-Βαμβακά, την οποία καταψήφισαν ορισμένα μέλη (με πρώτη και καλύτερη την εκπρόσωπο της παράταξης του Μάκη Παπαδόπουλου, ο οποίος και προσέφυγε στο ΥΠΕΣ κατά της απόφασης αυτής)…
Πάντως είναι ενδιαφέρον το γεγονός πως η προκήρυξη που εκδόθηκε το 2022 για την επιλογή καλλιτεχνικού διευθυντή του ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας (βάση της οποίας επιλέχτηκε η κ. Οικονόμου-Βαμβακά), δεν προέβλεπε δικαίωμα ανανέωσης της θητείας για τρία ακόμα χρόνια (σε αντίθεση με αντίστοιχες προκηρύξεις που είδαμε πως δημοσιεύτηκαν φέτος, όπως αυτή για την επιλογή καλλιτεχνικού διευθυντή στο ΔΗΠΕΘΕ Ιωαννίνων).
Εύα Οικονόμου-Βαμβακά: “Στόχος μου να κάνουμε, μέσω του θεάτρου, έναν διάλογο με την πόλη”
Βρίσκεται στο τιμόνι του ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας εδώ και περίπου έναν χρόνο (από τον Οκτώβριο του 2022), όμως έχει ήδη καταφέρει να αφήσει τη σφραγίδα της και να τονώσει το ενδιαφέρον του θεατρόφιλου κοινού της πόλης.
Ο λόγος για την καλλιτεχνική διευθύντρια του ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας Εύα Οικονόμου-Βαμβακά, η οποία έχοντας πλέον στις αποσκευές 2 χειμερινές περιόδους θεατρικών παραστάσεων που γέμισαν το “Αντιγόνη Βαλάκου” (σε βαθμό που, ουκ ολίγες φορές, κρίθηκε σκόπιμη η παράταση του ανεβάσματός τους) και ένα ανανεωμένο και πετυχημένο 66ο Φεστιβάλ Φιλίππων, μίλησε στο Kavala Portal για την πορεία της στον χώρο του θεάτρου και την παρουσία της στην Καβάλα, καθώς και τους στόχους της για την επόμενη ημέρα.
Εύα καλησπέρα. Θα ξεκινήσουμε με ένα θέμα για το οποίο έχεις ήδη ερωτηθεί στο παρελθόν. Σε όσες συνεντεύξεις έχεις παραχωρήσει ως τώρα, ένα από τα πρώτα θέματα που σου θέτουν είναι η ηλικία και το φύλο. Συμφωνείς με το ότι οι περισσότεροι δημοσιογράφοι επιχειρούν να τα αναδείξουν αυτά ως “hot” θέματα; Πιστεύεις ότι η ηλικία και το φύλο είναι σημαντικά ζητήματα για να αναλάβει κάποιος καλλιτεχνικός διευθυντής η στη δική σου περίπτωση διευθύντριας ;
Δε συμφωνώ ότι παίζουν ρόλο ούτε η ηλικία ούτε και το φύλο. Καταρχάς υπάρχει μια παρεξήγηση όσον αφορά την ηλικία: Ναι, αυτή τη στιγμή είμαι όντως η νεότερη καλλιτεχνική διευθύντρια, αλλά στο παρελθόν και έχουν υπάρξει και άλλοι νεότεροι. Προσωπικά πιστεύω ότι η ηλικία είναι μόνο ένα νούμερο και δεν έχει τόσο μεγάλη σημασία. Η αλήθεια βέβαια είναι πως στην Ελλάδα πολλοί θεωρούν πως το να οριστεί σε μια θέση κάποιος μεγαλύτερος ηλικιακά αποτελεί μια πιο “safe”, μια πιο ασφαλής επιλογή.
Πιστεύεις ότι το να είναι κάποιος μεγαλύτερος σε ηλικία σε μία τέτοια θέση είναι ασφάλεια και συντηρητισμός.
Πιστεύω είναι ανάλογα πως θα το δει ο καθένας, από τη δική του οπτική γωνία. Αν το δει κάποιος απέξω μπορεί να είναι συντηρητισμός. Γενικά νιώθω ότι οι μεγαλύτεροι εμπνέουν περισσότερη ασφάλεια απέναντι στο κοινό – αν και αυτό δεν ισχύει στο εξωτερικό, διότι τα τελευταία δύο χρόνια πριν έρθω στην Ελλάδα και την Καβάλα είχα επισκεφτεί διάφορα θέατρα και διαπίστωσα ότι υπήρχαν ακόμη μικρότεροι ηλικιακά σε τέτοιες θέσεις. Για να είμαι ειλικρινής, όταν υπέβαλα την αίτησή μου για τη θέση του καλλιτεχνικού διευθυντή δε φανταζόμουν ποτέ ότι υπήρχε η ηλικία θα αποτελούσε τροχοπέδη.
Πάντως έχεις αναφέρει στο παρελθόν πως δεν έλειψαν οι “μπηχτές” από συγκεκριμένους ανθρώπους για την ηλικία σου.
Όντως, ισχύει αυτό που έχω αναφέρει. Αλλά αυτό έχει και τις ευχάριστές του στιγμές: όταν με συναντούν με χιουμοριστικό τρόπο ρωτάνε που είναι η διευθύντρια; Αυτό με χαροποιεί δε χρειάζεται να κρατάμε πάντα τους τύπους.
Ποιο ήταν το κίνητρο για να έρθεις στο ΔΗΠΕΘΕ ΚΑΒΑΛΑΣ αν και φυσικά είσαι Καβαλιώτισσα. Τι σε ώθησε ώστε να αναλάβεις ένα τέτοιο ρόλο (πέραν φυσικά του ότι επρόκειτο να γυρίσεις στον τόπο σου);
Η δημιουργία κυρίως. Σκέφτηκα ότι, έχοντας μαζέψει όλες αυτές τις ‘’αποσκευές’’ που μάζεψα αυτά τα 17 χρόνια που έλειπα από την πόλη μου, αυτή ήταν η σωστή ώρα για να δημιουργήσω για το καλό του τόπου μου -συναναστρεφόμενη με καινούργια άτομα ώστε να παράξουμε όλοι μαζί ένα σημαντικό και ουσιαστικό έργο στον πολιτισμό. Οπότε δε θέλω να χρησιμοποιήσω τη λέξη “επιστροφή” αλλά τη λέξη “σταθμός”. Αν και δεν ξέρω πόσο διάστημα θα κρατήσει, μπορώ να δηλώσω πλέον πως είμαι πολύ χαρούμενη που βρίσκομαι εδώ.
Από τα δείγματα που έχω δει προσωπικά και από το χειμερινό πρόγραμμα, μπορώ να σου πω ότι φαίνεται ότι διψάει πολύς κόσμος για ωραίες και ποιοτικές θεατρικές παραστάσεις. Αυτό άλλωστε φαίνεται και από τις παρατάσεις που έπαιρναν ορισμένες παρατάσεις. Είσαι ευχαριστημένη με αυτή την εξέλιξη;
Η ανταπόκριση του κόσμου σε όλες τις παραστάσεις -τόσο αυτές του χειμώνα όσο και αυτές του καλοκαιριού- ήταν άκρως συγκινητική, όλο αυτό που ζήσαμε ήταν κάτι το φανταστικό, και εννοείται πως δίνει ώθηση και δύναμη τόσο σε εμένα όσο και στην ομάδα μου για να συνεχίσουμε στον ίδιο ρυθμό, για να μπορέσουμε -αφουγκραζόμενοι τις προτιμήσεις του κόσμου- να προσφέρουμε ακόμα περισσότερα πράγματα. Αυτό που θέλουμε να κάνουμε είναι έναν “διάλογο” με την πόλη, να καταλάβω τι θέλει αυτή η πόλη να δει και να της το προσφέρω. Η σχέση μας με το κοινό είναι πραγματική και οριζόντια -και όχι κάθετη.
Όλο αυτό το διάστημα που βρίσκεσαι εδώ, τι είναι αυτό που έχεις διαπιστώσει πως έχει μεγάλη ανάγκη η Καβάλα όσον αφορά το θέατρο;
Γενικά η Καβάλα αγκαλιάζει όλες τις παραστάσεις που έχουμε ήδη φέρει. Νομίζω ότι, στις δύσκολες μέρες που διανύουμε, η τέχνη παίζει μεγάλο και βαρύ ρόλο προσφέροντας ένα πολύχρωμα φίλτρο μέσα στο οποίο η πόλη μας θέλει πολύ να ζήσει. Αυτό φάνηκε πολύ π.χ. στην παράσταση “Λεωφορείο 404”, μια παράσταση φτιαγμένη για την Καβάλα από Καβαλιώτες. Αυτό που είδαμε δεν ήταν μόνο η πολύ ανταπόκριση από το κοινό, αλλά κυρίως ο πολύ συγκινητικός τρόπος με τον οποίο αντιδρούσε ο κόσμος. Θα ήθελα να ήμασταν κάπως όλοι σαν συν -δημιουργοί, για αυτό λέω πως με ενδιαφέρει ο διάλογος. Οπότε πιστεύω ότι ο κόσμος της Καβάλας θέλει να ακούσει ωραίες ιστορίες και εμείς έχουμε την ευθύνη να τις ανακαλύψουμε και να τις διηγηθούμε με τον καλύτερο τρόπο σε αυτόν.
Τις προηγούμενες χρονιές είχα προσωπικά την αίσθηση (και το διαπίστωνα και σε συζητήσεις με συμπολίτες) ότι ο κόσμος στην πόλη μας είχε στρέψει την πλάτη του στα θεατρικά δρώμενα, είχε να νιώθει μια μικρή απογοήτευση για τις παραστάσεις που ανέβαιναν από το ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας. Όσο καιρό βρίσκεσαι εδώ έχεις αντιληφθεί κάτι τέτοιο;
Όχι, δεν εξέλαβα τέτοια αίσθηση. Ουσιαστικά εγώ όταν έμαθα πως θα ήμουν η νέα καλλιτεχνική διευθύντρια του ΔΗΠΕΘΕ ΚΑΒΑΛΑΣ άρχισα να βλέπω παραστάσεις στην Αθήνα ώστε να αποφασίσω ποιες παραστάσεις μπορούμε να φέρουμε στην πόλη μου. Στην αρχή ήμουν περισσότερο ελαστική ως προς τα στοιχεία μιας παράστασης που έβλεπα (σκηνοθεσία, ερμηνείες ηθοποιών, μουσική). Στην πορεία όμως έγινα πιο αυστηρή και υπήρξε μια κόκκινη γραμμή – οπότε έπρεπε να πάρω αποφάσεις για το αν θα φέρω ή όχι μια παράσταση στο θεατρικό σανίδι της πόλης μου. Ευτυχώς στάθηκα πολύ τυχερή όσον αφορά τις παραστάσεις που περάσαν τη ‘’κόκκινη γραμμή’’, διότι οι συντελεστές τους είπαν το “ναι” και ήρθαν στην Καβάλα. Δεύτερος στόχος ήταν η ανταπόκριση του κόσμου. Όταν εγώ συζητούσα για τις παραστάσεις πίστευα ότι θα πήγαιναν καλά, εκτιμούσα π.χ. πως σε ένα θέατρο με 220 θέσεις θα γέμιζαν περίπου 150-180. Και το αποτέλεσμα ήταν ότι ξεπεράστηκαν οι προσδοκίες μου, καθώς είχαμε σε όλες τις παραστάσεις πάνω από 200 άτομα. Είδα ότι ο κόσμος μάς αγκάλιασε από την πρώτη κιόλας παράσταση και κατάλαβα πως ήμουν στον σωστό δρόμο. Αυτό τελικά μας άνοιξε ακόμα περισσότερο τα φτερά μας ώστε να πάμε ακόμη περισσότερο μπροστά με πιότερη δύναμη.
Έχεις αναφέρει στο παρελθόν ότι έχεις βάλει τους συνεργάτες σου σε μία άλλη τροχιά, ότι τους τρέχεις λίγο παραπάνω, ότι είσαι ουσιαστικά το νέο γρανάζι στη μηχανή. Όταν ήρθες και ανέλαβες ως καλλιτεχνική διευθύντρια το ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας, τι κλίμα συνάντησες; Ήρθες αντιμέτωπη με πράγματα που περίμενες και είχες υπόψη σου ή με πράγματα εντελώς άγνωστα σε σένα;
Γενικά εγώ είχα δουλέψει πολύ στον ιδιωτικό χώρο, οπότε δεν είχα έρθει σε επαφή με τα δημόσια και τα δημοτικά θέατρα. Υπάρχουν πολλά στάδια γραφειοκρατίας που δεν μπορούσα καν να φανταστώ, με αποτέλεσμα οι διαδικασίες να κινούνται πιο αργά. Όμως νιώθω και εδώ πολύ τυχερή διότι οι άνθρωποι που το στελεχώνουν έχουν πολύ ωραία ενέργεια και διάθεση προσφοράς και συντονισμού, οπότε θεωρώ ότι έχουμε βρει έναν τρόπο συνεργασίας που λειτουργεί -κάτι πολύ σημαντικό. Μιλάμε για ανθρώπους που στηρίζουν το θέατρο, είτε σε διοικητικό είτε σε τεχνικό επίπεδο, για ανθρώπους η καρδιά των οποίων χτυπάει για αυτό που γίνεται πάνω στη σκηνή και δεν το νιώθουν όλο αυτό ως ένα απλό γραφείο. Επιπλέον με στήριξε και η Δημοτική Αρχή Καβάλας, όχι μόνο ηθικά αλλά και με το ότι στήριξε αναφανδόν όλες τις επιλογές μου και μου έδωσε πλήρη ελευθερία κινήσεων. Προφανώς και αυτό δεν ήταν αυτονόητο, ωστόσο μού μεγάλη δύναμη ώστε να συνεχίσω. Ουσιαστικά όλοι τους μού εξασφάλισαν έναν “ούριο άνεμο” για ένα ταξίδι με άγνωστο προορισμό, οπότε από εκεί και πέρα ήταν δική μου ευθύνη να κατευθύνω το καράβι σε ήρεμα νερά.
Ούριο άνεμο, όμως, έχουμε από το κράτος; Διότι γνωρίζουμε σε πολλές περιπτώσεις τα ΔΗΠΕΘΕ αναγκάζονται να στηριχθούν και να λειτουργήσουν από το κρατικό ταμείο.
Τα ΔΗΠΕΘΕ πλέον αποκλειστικά στηρίζονται από τους Δήμους. Παλαιότερα το μεγαλύτερο μέρος των χρημάτων που απαιτούνταν για τις ανάγκες μιας παράστασης καλυπτόταν από τα κρατικά ταμεία, ωστόσο σήμερα αυτό δεν ισχύει. Τα χρήματα που παίρνουμε από το κράτος είναι πολύ λίγα (και είναι ίδια για όλα τα ΔΗΠΕΘΕ ανεξάρτητα από τις δράσεις τους), οπότε είναι στην κρίση του κάθε Δήμου να στηρίξει με τον δικό του τρόπο το θέατρό του και να το κάνει να αλλάξει το μέγεθός του και να ξεχωρίσει σε σχέση με άλλες πόλεις.
Πόσα χρήματα έχουν έρθει από το κράτος αυτή την στιγμή;
Μέχρι τώρα το κράτος έχει χορηγήσει στο ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας 70.000 €! Τα χρήματα αυτά αρκούν για να καλύψουν μια μεσαία παραγωγή περίπου 5-6 ατόμων και όχι τη λειτουργία ενός θεάτρου για έναν χρόνο. Πρόσφατα είχα ταξιδέψει στη Γερμανία και, σε μια συνομιλία με τον καλλιτεχνικό διευθυντή ενός περιφερειακού θεάτρου, τού ανέφερα για τις 70.000 €. Η αντίδρασή του; Έμεινε με το στόμα ανοιχτό, αναρωτήθηκε πώς ζούμε! Προσωπικά ντράπηκα πολύ, ειδικά όταν έμαθα πως το θέατρο αυτό είχε 20 φορές το δικό μας μπάτζετ!
Βέβαια, επειδή είσαι ένα επιχορηγούμενο (έστω και ελάχιστα) θέατρο δε στοχεύεις τόσο στο κέρδος αλλά στις δράσεις, στο να κάνεις όσα περισσότερα πράγματα μπορείς.
Ναι αλλά με κάποιον τρόπο όμως θα πρέπει το θέατρο να στηριχθεί στα πόδια του και οικονομικά, πρέπει να επιβιώσει.
Φυσικά, αυτό θα μπορούσε να γίνει και με μόνο μία παράσταση. Αλλά για να λειτουργήσει το ΔΗΠΕΘΕ έναν ολόκληρο χρόνο θα πρέπει να λάβουμε υπόψη μας και το πόσα εισιτήρια θα κοπούν για τις παραστάσεις. Με λίγα λόγια, τα νούμερα δε βγαίνουν με τίποτα. Θα ήταν ευλογία να είχαμε λίγα περισσότερα χρήματα, διότι το μεγαλύτερο μέρος της επιχορήγησης πηγαίνουν κυρίως σε πάγια έξοδα άσχετα με τις παραστάσεις -π.χ. στους δικούς μας μισθούς, σε λογαριασμούς κλπ. Οπότε αν είχαμε περισσότερα χρήματα θα “αναπνέαμε” καλύτερα και θα ήμασταν πιο άνετοι ώστε να υλοποιήσουμε περισσότερες επιλογές μας. Αλλά δεν είναι καλό να γκρινιάζουμε, έστω και με αυτά τα χρήματα θα κάνουμε το καλύτερο δυνατόν και το εννοώ. Απλώς θα πρέπει να παραιτηθείς από το όνειρο μιας πολυπρόσωπης παράστασης, οπότε προσπαθείς να κάνεις έκπτωση στους ηθοποιούς και όχι στην εικόνα και τον ήχο μιας παράστασης.
φωτογραφία: Ηλίας Κοτσιρέας
Φαντάζομαι πως, όταν ήσουν μικρή, παρακολουθούσες παραστάσεις στο Φεστιβάλ Φιλίππων. Τι ήταν για εσένα αυτό το Φεστιβάλ Φιλίππων και το Αρχαίο Θέατρο Φιλίππων;
Ένιωθα ένα πολύ μεγάλο δέος, θεωρούσα τον εαυτό μου τυχερή που διαθέταμε ένα αρχαίο θέατρο τόσο κοντά στην πόλη μου και που μπορούσα να δω παραστάσεις κάθε Σαββατοκύριακο – σε τέτοιο βαθμό που, από ένα σημείο και μετά, το θεωρούσα αυτονόητο να βρεθώ στο θέατρο. Δεν μπορούσα λοιπόν να διανοηθώ ότι δε θα έβλεπα μια παράσταση όταν είχε καθώς εμείς μεγαλώσαμε δίπλα στο θέατρο, μεγαλώσαμε με ένα φεστιβάλ με τόσο μεγάλη ιστορία όπως το Φεστιβάλ Φιλίππων.
Το γεγονός ότι ανέλαβες τις καλλιτεχνικές τύχες ενός φεστιβάλ με το οποίο στην κυριολεξία μεγάλωσες δεν σου προκάλεσε άγχος;
Με άγχωνε σε κάποια σημεία. Στην αρχή μπήκα με “μακροβούτι”, χωρίς να έχω κατανοήσει πλήρως το μέγεθος μιας τέτοιας διοργάνωσης (είχα ξεκινήσει αργά στη θέση αυτή, και έπρεπε αμέσως και να ετοιμάσουμε χειμερινό πρόγραμμα παραστάσεων αλλά και να σχεδιάσω άμεσα το Φεστιβάλ Φιλίππων). και αναρωτιόμουν αν όντως ήμουν σε σωστό δρόμο. Ωστόσο, υπήρξαν πολλές όμορφες στιγμές που δεν τις περίμενα. Υπάρχει ένα φανταστικό σώμα εθελοντών που πλαισιώνει το φεστιβάλ -την ύπαρξη του οποίου δεν γνώριζα διότι έφυγα από την Καβάλα όταν ήμουν 18 και δεν υπήρξα εθελόντρια στο φεστιβάλ. Οπότε χάρηκα πολύ διότι βρήκα άτομα τα οποία αγαπούσαν τα πάντα γύρω από αυτό και το στελέχωσαν και φέτος. Είναι σαν μια μεγάλη γιορτή, με πολύ ωραίες στιγμές, από την οποία έχεις να κερδίσεις πάρα πολλά και ως θεατής και ως διοργανωτής. Ήταν ένα πραγματικά πλήρες καλοκαίρι – δεν ξέρω πώς το αντιληφθήκατε εσείς.
Προσωπικά μπορώ να μεταφέρω την οπτική που είχα ως ένας απλός θεατός. Αυτό που διαπίστωσα ήταν πως τόσο στο φετινό Φεστιβάλ Φιλίππων όσο και στο χειμερινό πρόγραμμα του ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας, υπήρξαν ωραίες και ποιοτικές παραστάσεις. Πόσο εύκολο είναι να βρεις μια παράσταση που να είναι καλή και να τη φέρεις, δεδομένου ότι μπορούν να υπάρξουν διφορούμενες γνώμες και απόψεις. Ποια είναι η αντίληψη σου πάνω σε αυτό το θέμα;
Το να δημιουργηθεί μια καλή παράσταση δεν είναι τόσο εύκολο όσο ακούγεται. Γενικά είναι μια σύμπραξη πολλών συντελεστών, αλλά πολλές φορές δεν είσαι σε θέση να γνωρίζεις εκ των προτέρων αν το τελικό αποτέλεσμα θα είναι αυτό που πρέπει, οπότε δεν μπορώ να πω πως υπάρχουν τεράστια περιθώρια επιλογών. Είναι ακριβώς το ίδιο με το να μαθαίνεις πως μπορείς να δοκιμάσεις μουσακά σε 10 διαφορετικά σημεία της Καβάλας, αλλά να μην γνωρίζεις από την αρχή -προτού δοκιμάσεις- να ότι στο τάδε σημείο σερβίρεται ο καλύτερος μουσακάς.
Στην Αθήνα υπάρχουν πολλές παραστάσεις που μπορείς να βρεις αλλά δεν είναι βέβαιο πως μια από αυτές τις παραστάσεις θα “πιάσει” είτε στην Καβάλα είτε σε οποιαδήποτε άλλη πόλη. Αυτό θεωρώ πως έχει να κάνει τόσο με τον εκάστοτε τόπο όσο και με την ίδια τη θεατρική ομάδα -και με τον τρόπο με τον οποίο αυτές οι 2 πλευρές “συνομιλούν” στο πλαίσιο της παράστασης.
Για παράδειγμα, το έργο “Ο συνεργός” γράφτηκε από έναν σκηνοθέτη – συγγραφέα που κατάγεται από την Πελοπόννησο. Όταν τον ρώτησα για ποιο λόγο έγραψε το συγκεκριμένο έργο (η υπόθεση του οποίου διαδραματίζεται στη Βέροια), ο ίδιος μού απάντησε ότι το έκανε με σκοπό να ταξιδέψει σε όλη την περιφέρεια.Οι “Λευκές Νύχτες” (μια ακόμα παράσταση που ανέβηκε στο χειμερινό πρόγραμμα του ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας) είναι ένα ιδιαίτερο και αριστουργηματικό έργο, οπότε αν είσαι και ένας ευαίσθητος άνθρωπος και καλλιτέχνης (όπως είναι ο πρωταγωνιστής Κωνσταντίνος Ασπιώτης) τότε είναι βέβαιο πως το έργο θα απογειωθεί.
Το ίδιο ίσχυσε και για τις “Λουόμενες” (ένα ιδιαίτερο, σύγχρονο έργο γραμμένο από μια γυναίκα) αλλά και για το “Love love love”, μια παράσταση σκληρή αλλά που πραγματεύεται ένα επίκαιρο θέμα -την πάλη των γενεών. Ήταν ένα έργο που είχε γραφτεί για την Αγγλία και κάλυπτε μια χρονική περίοδο από τον Μάιο του 1968 ως και την απαρχή της οικονομικής κρίσης του 2010. Εμείς, με τη σειρά μας, διασκευάσαμε το έργο ώστε αφενός να κρατήσουμε τον πυρήνα που ήθελε να αποδώσει ο συγγραφέας, αφετέρου να μη φανεί το έργο ξένο στους θεατές του και να αποδώσει με τον καλύτερο δυνατό τρόπο την εικόνα μιας χαμένης γενιάς, μιας γενιάς που δουλεύει ως και 12 ώρες ίσα ίσα για να επιβιώσει. Το έργο αυτό είχε διασκευαστεί και στη Γερμανία, όμως εκεί η διασκευή δεν ήταν πετυχημένη διότι δεν κατάφεραν να προσαρμόσουν το κείμενο στη δική τους πραγματικότητα. Εμείς εδώ το καταφέραμε και αυτό φάνηκε από την απήχηση που είχε στο κοινό.
Μιας και μιλάμε για χαμένη γενιά, ποιο είναι το δικό σου όραμα (ως καλλιτεχνική διευθύντρια του ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας) για να κινητοποιήσεις τη νέα γενιά που είτε ασχολούνται σε ερασιτεχνικό επίπεδο είτε απλά αγαπούν το θέατρο να ασχοληθούν πιο σοβαρά με αυτό. Ποιος είναι ο δικός σου στόχος;
Αρχικά δημιουργήσαμε το εφηβικό εργαστήριο στην Καβάλα μαζί με την Μαρίνα Τσελεπή -μία φανταστική καλλιτέχνη και παιδαγωγό. Για μένα παίζει μεγάλο ρόλο το τι αντίκτυπο έχει ένα βιωματικό και εφηβικό εργαστήριο, διότι πιστεύω ότι η πιο ευάλωτη κοινωνική ομάδα είναι αυτή των εφήβων.
Επειδή δίδασκα πολλά χρόνια στο Θέατρο Τέχνης τελευταία έβλεπα πολλά παιδιά τραυματισμένα, αποκομμένα, πολύ ευαίσθητα και με μια απελπισία για το μέλλον. Προσωπικά όταν ήμουν 18 ετών πίστευα πως τότε άρχιζαν τα πάντα και πως είχα όλη τη ζωή μπροστά μου. Δεν φανταζόμουν ότι θα ερχόντουσαν όλα όσα ζήσαμε (κορονοϊός ,σεισμοί ,πλημμύρες), υπήρχε όμως μια αισιοδοξία που μου έδινε άλλη δύναμη. Οι έφηβοι σήμερα έχουν μια συστολή, μια απελπισία, μια συνεχή απορία για το τι θα κάνουμε, είναι πάρα πολύ δύσκολο να το βιώνεις όλο αυτό στα 16 ή στα 17 ή στα 18 σου.
Οπότε θεωρούσα πως ήταν χρέος, τόσο δικό μου όσο και του ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας, να κάνω το πρώτο συστηματικό εργαστήριο που να απευθύνεται για εφήβους. Ανεξαρτήτως αν ασχοληθούν με το θέατρο ή όχι -δεν είναι και πρωταρχικός στόχος αυτός- θεωρώ ότι εξερευνήσαμε έναν άλλο τρόπο θέασης της πραγματικότητας. Αυτό άλλαξε τόσο τα ίδια τα παιδιά όσο και εμάς.
Πιστεύω, λοιπόν, πως το σημαντικότερο έργο που έχω κάνει όσο καιρό είμαι στο τιμόνι του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ είναι το εφηβικό εργαστήριο. Το αποτέλεσμά του, μετά από 2 εβδομάδες σκληρής και επαγγελματικής δουλειάς, ήταν μια μαγική παράσταση σε ένα εγκαταλειμμένο σχολείο (μιλάω για το “Angeland”, που διαπραγματεύεται το τέλος του κόσμου), την οποία θα κουβαλάμε μέσα μας για πολύ καιρό.
Αυτό που αναφέρεις το είχα παρατηρήσει αρκετά έντονα όταν παρακολουθούσα της πρόβες της παράστασης “Ιώ” στο πλαίσιο του 1ου εργαστηρίου αρχαίου δράματος που είχε διοργανώσει το ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας το 2017. Μιας και βλέπουμε πως ο θεσμός αυτός θα συνεχιστεί, πώς πιστεύεις ότι όλο αυτό το προϊόν μπορεί να βελτιωθεί και να αποτελέσει “κτήμα” για τους Καβαλιώτες; Η αλήθεια είναι πως ο κόσμος συχνά στέκεται μπροστά από την κουρτίνα σε μια παράσταση και δεν καταλαβαίνει τι συμβαίνει στο παρασκήνιο.
Νομίζω ότι γενικά είναι πολύ ωραίο ένα ΔΗΠΕΘΕ να κάνει και παραστάσεις και με ανθρώπους της κοινότητας, πέρα από επαγγελματίες ηθοποιούς. Στον φετινό μας προγραμματισμό, από τις 7 παραγωγές που κάναμε, οι 2 (το “Angeland” και το “Λεωφορείο 404”) ήταν με ανθρώπους από το εφηβικό εργαστήρι και εθελοντές. Το γεγονός ότι συμμετείχαν στην παραγωγή μιας παράστασης κάποιοι άνθρωποι που δεν έχουν εκπαιδευτεί για αυτό (και έπρεπε να λάβουν μια κάποια εκπαίδευση από το μηδέν), αυτό έδωσε πολλά. Οπότε και του χρόνου σκοπεύουμε να συνεχίσουμε το θεατρικό εργαστήριο με παραστάσεις στις οποίες θα συμμετέχει και ο κόσμος.
Από την άλλη, το εργαστήρι Αρχαίου Δράματος φέτος έγινε κανονικό εργαστήριο μεταξύ 15 αγνώστων μεταξύ τους ανθρώπων, οι οποίοι μέσα σε 13 ημέρες συνέθεσαν 3 παραστάσεις -τις οποίες οι θεατές παρακολούθησαν με ελεύθερη είσοδο. Όλο αυτό ήταν ουσιαστικά ένα μικρό “σχολείο” στις Κρηνίδες. Όσον αφορά τις ανοικτές πρόβες, η αλήθεια είναι πως μου αρέσει ως ιδέα, και πιστεύω πως μπορούμε να βρούμε μια φόρμουλα ώστε να υπάρξει π.χ. μια εβδομάδα ανοιχτών προβών, τις οποίες θα μπορεί να παρακολουθήσει ο οποιοσδήποτε συμπολίτης μας -με τον απαραίτητο βαθμό διακριτικότητας, φυσικά-, ώστε αφενός να μπει στο κλίμα των προβών, αφετέρου να μη χρειαστεί να κάνουμε επίδειξη (που δεν το θέλουμε καν).
Πιστεύεις ότι οι Καβαλιώτες είναι πολύ καλοί μόνο στον τομέα της υποκριτικής ή και σε άλλα κομμάτια; Το ρωτάω αυτό διότι είδαμε φέτος και παραστάσεις γραμμένες από συντοπίτες μας.
Η αλήθεια είναι πως δεν το περίμενα, αλλά εντυπωσιάστηκα από αυτό που συνάντησα. Η Καβάλα αποτελείται από ένα φανταστικό υλικό καλλιτεχνών υψηλού επιπέδου από όλους τους χώρους (Μουσικοί, γραφίστες, συγγραφείς, ηθοποιοί). Υπάρχει ένας πυρήνας ανθρώπων στην πόλη που αν τον εμπνεύσεις μπορεί να κάνει φανταστικά πράγματα. Αυτό είναι ιδιαίτερα ελπιδοφόρο, όχι μόνο ως προς το μέλλον του ΔΗΠΕΘΕ, αλλά και για το μέλλον της Καβάλας γενικότερα.
Κάποιος που έρχεται εδώ και είναι εκτός Καβάλας θα δει πολλά σημεία στην πόλη που δημιουργούν μία αντίφαση (π.χ. μια πόλη που από ψηλά και σε ορισμένα σημεία της φαίνεται πολύ όμορφη, αλλά που σε πολλά άλλα σημεία της δεν είναι και τόσο ωραία). Όλο αυτό το αντιφατικό τοπίο πώς σε εμπνέει να αναδείξεις την Καβάλα μέσα από το Φεστιβάλ;
Αγαπώ πολύ την Καβάλα και τη θεωρώ πολύ όμορφη, είμαστε τυχεροί που μένουμε εδώ. Θεωρώ ότι κάνεις τη διαδρομή που θέλεις να κάνεις – προφανώς υπάρχουν σημεία που δεν είναι όμορφα, αλλά σίγουρα εσύ επιλέγεις τον δικό σου χάρτη. Οπότε προσπαθώ να βλέπω τη φωτεινή πλευρά της και είμαι πολύ χαρούμενη που είμαι εδώ.
Το Φεστιβάλ Φιλίππων, μετά από αρκετό καιρό, ασχολήθηκε με αυτούς που βρίσκονται πίσω από τις κάμερες και τα φώτα, τους λεγόμενους και “Αφανείς Ήρωες’’. Ποιο ήταν το κίνητρο σου για να πεις ότι το Φεστιβάλ ασχολείται με αυτούς;
Εδώ και πολλά χρόνια με απασχολούν οι άνθρωποι πίσω από τα φώτα. Βλέπετε, πολλές φορές αγνοούμε το άθροισμα του κόπου που υπάρχει σε οτιδήποτε συναντήσουμε στην καθημερινότητα μας και το οποίο θεωρούμε αυτονόητο (π.χ. θεωρούμε ως κάτι δεδομένο το ότι θα πιούμε έναν καφέ αλλά αγνοούμε όλους όσους εμπλέκονται στη διαδικασία της παρασκευής του). Με γοητεύει αυτή η διαδρομή προς τα πίσω, μια διαδρομή που δείχνει το πώς ξεκινάει κάτι μέχρι το τελικό προϊόν. Οπότε θεωρώ ότι οφείλουμε χρόνο και χώρο σε αυτούς τους ανθρώπους. Και το Φεστιβάλ Φιλίππων ήταν μια ωραία αφορμή να διερευνήσουμε τις ιστορίες τους και να ασχοληθούμε μαζί τους.
Πιστεύεις ότι σε βοήθησαν και οι σπουδές σου στην Νομική;
Σίγουρα με βοηθάει σε πάρα πολλά. Δεν πίστευα ποτέ ότι θα με βοηθούσε η Νομική σε τέτοιο βαθμό, νόμιζα πως είχα κλείσει τους λογαριασμούς μου. Ωστόσο μού έχει δώσει πολλά εφόδια, ιδίως ως προς τον τρόπο σκέψης (διότι οι νόμοι αλλάζουν συχνά, το ζήτημα όμως είναι η ερμηνεία τους).
Από το 66ο Φεστιβάλ Φιλίππων ποιο είναι το σημαντικότερο πράγμα που κρατάς για την συνέχεια;
Αυτό που κρατάω είναι η απίστευτη ανταπόκριση του κόσμου. Για μένα το πιο ελπιδοφόρο στοιχείο είναι η συναναστροφή με τον κόσμο που ήρθε στον θέατρο, στήριξε τις παραστάσεις και μάς έκανε να έχουμε έναν λόγο ύπαρξης, παρά τις οικονομικές δυσκολίες που αντιμετωπίζουν. Να σημειώσουμε εδώ (επειδή έχει σχολιαστεί ουκ ολίγες φορές) πως η τιμολογιακή πολιτική στο Φεστιβάλ Φιλίππων δεν είναι δική μας. Την επιβάλλει το κάθε σχήμα και είναι η ίδια σε όλους τους σταθμούς. Ωστόσο, οι τιμές των εισιτηρίων είναι μικρότερες σε σχέση με τις αντίστοιχες τιμές στην Αθήνα, διότι το θέατρο που έχουμε στην πόλη είναι επιχορηγούμενο και πρέπει να τηρεί χαμηλές τις τιμές διότι δεν αυτοσκοπός μας το κέρδος. Αλλά στο αρχαίο θέατρο Φιλίππων έρχονται ιδιώτες, οπότε και το αντίτιμο είναι μεγαλύτερο και δεν μπορείς να επιβάλλεις τη δική σου τιμολογιακή πολιτική. Παρά τις οικονομικές δυσκολίες όμως, ο κόσμος στήριξε το θέατρο και αυτό δηλώνει μία στάση προς τον πολιτισμό. Ναι, τα 20 ευρώ εισιτήριο είναι πολλά, όμως όταν τα δίνεις σε μια θεατρική παράσταση αντί π.χ. σε ένα μπαρ για να πιείς το ποτό σου, αυτό δηλώνει τη στάση σου προς τον πολιτισμό.
Ποιοι είναι οι μελλοντικοί σου στόχοι στην καλλιτεχνική Διεύθυνση του ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας;
Θα ήθελα να συνεχίσω και να κάνω όσο το δυνατόν περισσότερα βιωματικά εργαστήρια, γιατί πιστεύω ότι θα έχουμε την ευκαιρία να συνομιλήσουμε και να αλλάξουμε εμείς και εκείνοι που θα τα παρακολουθήσουν. Συνεχίζει επίσης να είναι στόχος μου να φέρνω τις καλύτερες παραστάσεις, θεωρώ ότι σε ένα τόσο συγκινητικό κοινό αξίζουν τα καλύτερα. Θα ήθελα να κάνουμε και άλλες δικές μας παραγωγές (όπως το “Η πιο σωστή απόφαση”) γιατί δε θέλω να είμαστε μια “πιάτσα’’ στην οποία απλά έρχονται παραστάσεις αλλά να προτείνουμε και τις δικές μας. Με ενδιαφέρει να δείχνουμε δικά μας πράγματα αλλά ταυτόχρονα με νοιάζει και η εξωστρέφεια. Θέλω να συνδέσω το Φεστιβάλ Φιλίππων με πιο ευέλικτες παραγωγές από άλλες αντίστοιχε διοργανώσεις, ήδη μάλιστα το Φεστιβάλ Φιλίππων πήρε μία μικρή κρατική επιχορήγηση από ένα ευρωπαϊκό πρόγραμμα (το Creative Europe) για να συνδεθεί με δύο άλλα φεστιβάλ της Ιταλίας και της Πορτογαλίας – οπότε κάποιες από τις παραγωγές μας θα ταξιδέψουν εκεί, Θα ήθελα πάρα πολύ να έρθει σε επαφή το Φεστιβάλ Φιλίππων με άλλα θεατρικά φεστιβάλ, διότι το θέατρο δεν έχει σύνορα. Δεν πρέπει να ξεχνάμε άλλωστε πως, από τεχνικής άποψης, έχει ξεπεραστεί πλέον το εμπόδιο της γλώσσας (με εργαλεία όπως το πολυγλωσσικό θέατρο και οι υπότιτλοι).
Επειδή έχουμε μιλήσει πολλές φορές για τη δυσκολία στο να στηθεί μια θεατρική παράσταση, μια άλλη απορία μου είναι η εξής: Πόσο εύκολο πιστεύεις πως είναι να γραφτεί ένα κείμενο για μία παράσταση, ειδικά στην Ελλάδα -στην οποία δείχνουμε να χωλαίνουμε ως προς την συγγραφή;
Η Ελλάδα είναι η μόνη χώρα που δεν διαθέτει σχολή θεατρικής συγγραφής, και αυτό φαίνεται πολλές φορές και στα κείμενα των παραστάσεων που παίζονται στη χώρα μας. Έχοντας εμπειρία ως συγγραφέας, μπορώ να πω πως ο καλύτερος τρόπος για να μάθεις να γράφεις είναι να γράφεις και να διαπιστώνεις επί σκηνής πως “το τάδε ταιριάζει στην σκηνή, το δείνα όχι” – δεν υπάρχουν επιστημονικά εργαλεία ή κάποιο εξειδικευμένο σύστημα. Όμως στο εξωτερικό υπάρχουν εργαλεία συγγραφής που λειτουργούν και σε βοηθούν στο να γράψεις ένα θεατρικό έργο, οπότε αν έχεις και κάποιο ταλέντο αυτό απογειώνεται ακόμα περισσότερο. Από την άλλη η Καβάλα είναι μία πόλη που έχει αναθρέψει πολλούς συγγραφείς, λογοτεχνικούς (όπως ο Βασίλης Βασιλικός, ο Διαμαντής Αξιώτης κ.α.) και θεατρικούς (όπως οι αδελφοί Κούφαλη). Οπότε το να δημιουργηθεί μια σχολή θεατρικής συγγραφής στην Καβάλα θα ήταν ένα πολύ μεγάλο μου όνειρο.
Πόσο εύκολο είναι να ιδρυθεί μία τέτοια σχολή;
Δεν είναι τίποτα εύκολο, αλλά είναι μια πρόκληση. Όμως θεωρώ ότι αν κάποια πόλη ταιριάζει να αποκτήσει μια τέτοια σχολή, αυτή είναι σίγουρα η Καβάλα λόγω της ιστορίας που έχει.
Τι είναι αυτό που εισπράττεις όταν μιλάς για χώρους στην Καβάλα για ανέβασμα παραστάσεων; Πιστεύεις ότι έχουμε ανάγκη για έναν νέο σημαντικό θεατρικό χώρο;
Σίγουρα θα βοηθούσε πάρα πολύ η ύπαρξη ενός ακόμα χώρου για το ανέβασμα θεατρικών παραστάσεων, ωστόσο εκτιμώ πως στην παρούσα φάση το πλέον σημαντικό είναι πρώτα να οικοδομήσουμε μια σχέση με το κοινό και μετά να πάμε σε ένα μεγαλύτερο “σπίτι”. Αυτό που με ενδιαφέρει είναι να ξέρει ο κόσμος πως, όταν θα πάει να δει μια παράσταση του ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας, αυτή θα είναι ποιοτική και δεν θα αποτελεί χάσιμο χρόνου και χρήματος. Αυτό θέλει προσπάθεια, τόσο από εμάς όσο και από τον ίδιον τον κόσμο. Συνεπώς, σε αυτή τη φάση εστιάζω περισσότερο στο χτίσιμο αυτής της σχέσης. Όταν χτιστεί αυτή η σχέση και διαπιστώσουμε πως ασφυκτιούμε και πως χρειαζόμαστε έναν νέο χώρο, τότε θα το μελετήσουμε το θέμα. Δεν αψηφώ το γεγονός ότι χρειαζόμαστε έναν νέο χώρο για θεατρικές παραστάσεις – αλλά σε αυτή την φάση δεν είναι για μένα ένα ζήτημα μείζονος σημασίας.