Στον πάγο η συμφωνία ΕΕ – Mercosur από το Ευρωκοινοβούλιο, παραπέμπεται στο δικαστήριο της ΕΕ

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έβαλε σήμερα, 21 Ιανουαρίου, στον πάγο την εμπορική συμφωνία ανάμεσα στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τις χώρες της Mercosur, καθώς μια οριακή πλειοψηφία , μόλις 10 Ευρωβουλευτών, αποφάσισε να παραπέμψει το σχέδιο της συμφωνίας στο Δικαστήριο της ΕΕ για να αποφανθεί για τη νομική του βάση.

Υπέρ της παραπομπής της Συμφωνίας στο Δικαστήριο της ΕΕ ψήφισαν 334, κατά 324 και υπήρξαν 10 αποχές.

Πώς ψήφισαν οι Έλληνες Ευρωβουλευτές

Υπέρ της παραπομπής ψήφισαν ευρωβουλευτές από διαφορετικά πολιτικά φάσματα. Θετική ψήφο έδωσε ο Μανώλης Φράγκος από την πολιτική ομάδα των Ευρωπαίων Συντηρητικών και Μεταρρυθμιστών. Στην ίδια κατεύθυνση κινήθηκαν ο Λευτέρης Νικολάου-Αλαβάνος και ο Κώστας Παπαδάκης, αμφότεροι Μη Εγγεγραμμένοι.

Υπέρ τάχθηκε επίσης η Αφροδίτη Λατινοπούλου από την πολιτική ομάδα «Πατριώτες για την Ευρώπη», καθώς και οι Σάκης Αρναούτογλου, Γιάννης Μανιάτης και Νίκος Παπανδρέου από την ομάδα των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών. Στη θετική ψήφο προστέθηκαν και ο Νικόλαος Φαραντούρης και ο Νίκος Παππάς από την πολιτική ομάδα της Αριστεράς.

Αντίθετα, κατά της παραπομπής ψήφισαν όλοι οι Έλληνες ευρωβουλευτές του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος. Συγκεκριμένα, αρνητική ψήφο έδωσαν ο Γιώργος Αυτιάς, ο Φρέντι Μπελέρης, ο Μανώλης Κεφαλογιάννης, ο Βαγγέλης Μεϊμαράκης, η Ελεονώρα Μελέτη και η Ελίζα Βόζεμπεργκ.

Παρόλο που η Κομισιόν και το Συμβούλιο της ΕΕ (κράτη – μέλη) υποστηρίζουν την εν λόγω συμφωνία, για να τεθεί αυτή σε πλήρη ισχύ χρειάζεται και η έγκρισή της από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν ψήφισε σήμερα για την επικύρωση ή μη της συμφωνίας, αλλά για την παραπομπή της στο Δικαστήριο της ΕΕ, το οποίο θα κρίνει αν είναι συμβατή με το Δίκαιο της ΕΕ.

Μια κρίση η οποία μπορεί να καθυστερήσει έως και δύο χρόνια. Χρονικό διάστημα το οποίο ,σύμφωνα με ορισμένους Ευρωβουλευτές, ισοδυναμεί με την απόρριψή της στην πράξη. Την ίδια στιγμή, ουδείς στο Στρασβούργο απορρίπτει την περίπτωση το ανώτερο δικαιοδοτικό όργανο της ΕΕ να ζητήσει τροποποιήσεις στο κείμενο της συμφωνίας, σενάριο που θα καθυστερήσει ακόμα περισσότερο την όλη διαδικασία.

Διαμαρτυρίες με εκατοντάδες τρακτέρ έξω από το Ευρωκοινοβούλιο

Η ψηφοφορία έλαβε χώρα την ώρα που έξω από το κτήριο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου χιλιάδες Γάλλοι και λοιποί Ευρωπαίοι αγρότες με εκατοντάδες τρακτέρ διαδηλώνουν κατά της εμπορικής συμφωνίας, ενώ έχουν αναπτυχθεί ισχυρότατες αστυνομικές δυνάμεις, που πραγματοποιούν ελέγχους σε οποιονδήποτε προσπαθεί να προσεγγίσει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Χθες, ορισμένοι Ευρωβουλευτές από τις πολιτικές ομάδες των Πρασίνων, των Ευρωπαίων Συντηρητικών και Μεταρρυθμιστών και των Πατριωτών για την Ευρώπη, βρέθηκαν στα μπλόκα των αγροτών και συνομίλησαν μαζί τους, δηλώνοντας την κατηγορηματική τους αντίθεση στη συμφωνία ΕΕ- Mercosur.

Οι επιλογές που έχει πλέον η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι πολύ περιορισμένες. Θεωρητικά το εκτελεστικό όργανο της ΕΕ θα μπορούσε να προχωρήσει με την προσωρινή εφαρμογή της Συμφωνίας, μέχρι το Δικαστήριο της ΕΕ να αποφανθεί. Ωστόσο, μια τέτοια πράξη θα προκαλούσε προβλήματα στις σχέσεις της Κομισιόν με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Στη Γαλλία, η αντίθεση στη Mercosur εξαπλώνεται πέρα από τους αγρότες. Αρκετά υπουργεία έχουν ανακοινώσει μέτρα για την απαγόρευση προϊόντων από τη Λατινική Αμερική στα σχολικά γεύματα.

Οι αρχές στον νομό Λουαρέ δήλωσαν την περασμένη εβδομάδα ότι θα ψηφίσουν επί μιας πρότασης για τη διακοπή της αγοράς κρέατος από τη Λατινική Αμερική για τα κυλικεία των σχολείων, τα οποία σερβίρουν περίπου 24.000 γεύματα την ημέρα, ενώ και ο νομός της Κοτ-ντ’Ορ στη Βουργουνδία έλαβε παρόμοια απόφαση.

Η αντίδραση της Κομισιόν

Η Επιτροπή εκφράζει την έντονη λύπη της για την απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου να ζητήσει γνωμοδότηση από το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ) σχετικά με τη συμβατότητα της EMPA και της ITA με τις Συνθήκες.

Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι παραγωγοί και οι εξαγωγείς της ΕΕ χρειάζονται επειγόντως πρόσβαση σε νέες αγορές και κατά την οποία η ΕΕ οφείλει να υλοποιήσει την ατζέντα διαφοροποίησής της και να αποδείξει ότι παραμένει αξιόπιστος και προβλέψιμος εμπορικός εταίρος.Κατά την πάγια και ακλόνητη άποψη της Επιτροπής, τα τρία ερωτήματα που τίθενται στην πρόταση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με τη συμφωνία είναι αδικαιολόγητα.

Η Επιτροπή έχει ήδη εξετάσει διεξοδικά τα ζητήματα αυτά με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, επισημαίνοντας ότι δεν είναι νέα και ότι έχουν αντιμετωπιστεί σε προηγούμενες συμφωνίες.Η Επιτροπή θα συνεργαστεί τώρα με το Συμβούλιο και τους ευρωβουλευτές πριν αποφασίσει για τα επόμενα βήματα.

Με πληροφορίες από protothema.gr




Επιστολή στο Ευρωκοινοβούλιο, με αίτημα έναν ασφαλή σιδηρόδρομο μεταξύ “Φίλιππος Β” και Τοξοτών

Μια ομάδα πολιτών από την Καβάλα και τη Νέα Καρβάλη (η οποία φέρει τον τίτλο “Ένωση Πολιτών Νέας Καρβάλης και Καβάλας”) απέστειλε στο Ευρωκοινοβούλιο μια επιστολή, με την οποία ζητάνε να εξασφαλιστεί η ασφαλής κατασκευή της σιδηροδρομικής γραμμής που θα συνδέει το εμπορικό λιμάνι της Καβάλας “Φίλιππος Β” με τους Τοξότες Ξάνθης.

Η επιστολή αναφέρει τα εξής:

«Οι, πολίτες της περιοχής Νέας Καρβάλης και Καβάλας, διαμαρτυρόμαστε ώστε να εξασφαλιστεί ένας ασφαλής σιδηρόδρομος στην περιοχή μας και απευθυνόμαστε στο Ευρωκοινοβούλιο αναφέροντας τα ακόλουθα:

Ι. Οι αυθαίρετες μεταβολές στην υλοποίηση και τη σκοπιμότητα του σιδηροδρομικού Έργου Θεσσαλονίκης- Τοξοτών και της διασύνδεσης με το λιμάνι Φίλιππος Β και η έλλειψη δημόσιας διαβούλευσης.

Το σιδηροδρομικό έργο Τοξοτών-Λιμάνι Φίλιππος Β σχεδιάστηκε στο πλαίσιο της διασύνδεσης του λιμένος Φίλιππος Β με τη Θεσσαλονίκη και τους Τοξότες Ξάνθης, γι΄ αυτό και σε  όλη τη ΜΠΕ αναδεικνύεται η λειτουργία του Έργου σε σχέση με τη Νέα Σιδηροδρομική γραμμή Θεσσαλονίκης -Τοξοτών Ξάνθης.

Συγκεκριμένα, στο τρίτο κεφάλαιο, το οποίο αναφέρεται στη θέση, έκταση και διοικητική υπαγωγή του έργου, προβλέπεται ότι:  “Το έργο αποτελεί τμήμα της Νέας Σιδηροδρομικής Γραμμής μεταξύ Θεσσαλονίκης – Τοξοτών Ξάνθης. Πρόκειται για κατασκευή νέου σιδηροδρομικού άξονα μονής γραμμής, ταχύτητας μελέτης V=160 χλμ/ώρα, με δυνατότητα ηλεκτροκίνησης των συρμών, που θα ενώνει τη Θεσσαλονίκη με την Καβάλα, θα συνδέει το υπό ανάπτυξη λιμάνι της Νέας Καρβάλης, θα διασχίζει το ανατολικό τμήμα του νομού Καβάλας και θα οδηγεί στη ευρύτερη περιοχή Τοξοτών Ξάνθης συμβάλλοντας με το υπόλοιπο δίκτυο του Ο.Σ.Ε.”.

Περαιτέρω, στη ΜΠΕ που κατατέθηκε το 2012, ως προς την σκοπιμότητα του Έργου, θεωρήθηκε ότι: “είναι ένα από τα βασικότερα έργα συγκοινωνιακής υποδομής της βόρειας Ελλάδας, που θα επιτρέψει τη διασύνδεση της Αδριατικής με τις χώρες του Ευξείνου Πόντου κ.λπ. …, ειδικότερα δε, ως προς το Έργο Τοξότες-Λιμάνι Φίλιππος Β΄ αναφέρεται ότι: “είναι πολύ σημαντικό γιατί θα συμβάλει στην ανάπτυξη των νομών Καβάλας και Ξάνθης”, ενώ περαιτέρω, ως προς τη σκοπιμότητα του Έργου αναφέρεται ότι,  «… από πλευράς επιβατικών μετακινήσεων η σιδηροδρομική διασύνδεση θα προσελκύσει σημαντικό ποσοστό διαπεριφερειακών μετακινήσεων ….».

Πλην όμως, το σχέδιο μεταβλήθηκε εντελώς.

Συγκεκριμένα, δεν αποτελεί πλέον τμήμα ενός ευρύτερου Έργου που θα αναβάθμιζε τις συγκοινωνίες στη Βόρεια Ελλάδα, ούτε καν στο πλαίσιο της Τροποποίησης της ΑΕΠΟ κατά το έτος 2021, καθώς, το μείζον τμήμα που αφορούσε στη σύνδεση Θεσσαλονίκης με τους Τοξότες Ξάνθης εγκαταλείφθηκε. Ως εκ τούτου, δεν εξυπηρετείται η σκοπιμότητα του Έργου ούτε ως προς την ανάπτυξη των νομών Καβάλας και Ξάνθης, ούτε ως προς τη σύνδεση του υπό ανάπτυξη λιμένα της Νέας Καρβάλης με την ευρύτερη περιοχή Τοξοτών Ξάνθης συμβάλλοντας με το υπόλοιπο δίκτυο του Ο.Σ.Ε.

Περαιτέρω, ενώ αρχικώς η γραμμή σχεδιάστηκε και αδειοδοτήθηκε για να είναι και επιβατική, πλέον έχει μετατραπεί σε καθαρά εμπορική. Ως εκ τούτου, δε εξυπηρετείται η σκοπιμότητα του Έργου ως προς τη συμβολή της στη μετακίνηση πληθυσμού μέσω της σύνδεσης με την επιβατική γραμμή από την πόλη της Θεσσαλονίκης προς τις πόλεις της Καβάλας και της Ξάνθης, αφού πλέον έχει μετατραπεί σε καθαρά εμπορική που συνδέει απλά ένα λιμάνι και μάλιστα αμφιβόλου εμπορικής έντασης.

Οι εν λόγω δε μεταβολές επήλθαν αυθαίρετα.

Οι δυσκολίες εξεύρεσης αποτελεσματικών λύσεων, σε ένα πλαίσιο περιορισμένων πόρων, υπαγορεύουν, περισσότερο από ποτέ, τη λήψη αποφάσεων, που εξασφαλίζουν ευρεία συναίνεση, πολλώ δε μάλλον όταν οι αποφάσεις αυτές αφορούν σε μεγάλο μέρος πολιτών και έχουν μεγάλο αντίκτυπο σε αυτούς.

Βασικό εργαλείο για να διασφαλιστεί αυτή η συναίνεση, αποτελεί η δημόσια διαβούλευση, η οποία δημιουργεί ένα χώρο επικοινωνίας και συνεργασίας, μεταξύ των μελών της κοινωνίας και των συντελεστών λήψης αποφάσεων, με σκοπό τη συνδιαμόρφωση νέων πτυχών της συλλογικής τους πραγματικότητας και αναδεικνύει βιώσιμες λύσεις, που προκύπτουν μέσα από τη συμμετοχή των ίδιων των ενδιαφερομένων, που γνωρίζουν σε βάθος τις πτυχές των προβλημάτων, μπορούν να καταθέσουν προτάσεις αλλά και να συνεισφέρουν στην υλοποίησή τους.  

Γι΄ αυτό άλλωστε αποτελεί η δημόσια διαβούλευση απαραίτητο συστατικό στοιχείο της διαδικασίας σχεδιασμού και εφαρμογής πολιτικών και αποφάσεων σε ευρωπαϊκό, εθνικό αλλά και τοπικό επίπεδο.

Ειδικότερα δε, σε περίπτωση υποχρέωσης σύνταξης ΑΕΠΟ, προϋποτίθεται η σύνταξη  ΜΠΕ, η οποία δημοσιοποιείται και αφού ολοκληρωθεί η διαδικασία διαβούλευσης επ΄ αυτής, τότε η αρμόδια περιβαλλοντική αρχή αξιολογεί και σταθμίζει τις σχετικές γνωμοδοτήσεις και απόψεις και συντάσσει την ΑΕΠΟ ή την απόφαση απόρριψης της.

Στην προκειμένη περίπτωση, ενώ επήλθε μεταβολή στο αρχικώς σχεδιαζόμενο έργο και κατά συνέπεια μεταβολή και στη σκοπιμότητα του Έργου και στις προϋποθέσεις αδειοδότησής του, επιχειρήθηκε η υλοποίησή του, αφενός με εγκεκριμένους, υπό άλλες συνθήκες, πόρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης και αφετέρου χωρίς καν να τεθεί σε διαβούλευση, ενώ έχει υπερτονιστεί από αυτούς που ανέλαβαν την υλοποίησή του ο μεγάλος αντίκτυπός του σε μεγάλο μέρος του πληθυσμού της βορείου Ελλάδος. 

ΙΙ. Νομικό και πολιτικό πλαίσιο για τη χρηματοδότηση σιδηροδρομικών έργων με πόρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Σύμφωνα με τις Ευρωπαϊκές Συνθήκες, οι οποίες αποτελούν το πρωτογενές δίκαιο της Ένωσης, η προστασία του περιβάλλοντος συνιστά πρωταρχική αποστολή και πολιτική της Ένωσης. Εξίσου σημαντική είναι η διαφύλαξη συνθηκών ασφαλείας, στο όνομα της ανθρώπινης υγείας, της αποφυγής περιβαλλοντικών ατυχημάτων και της ασφαλούς λειτουργίας των μέσω μεταφοράς. Παράλληλα, η ανάπτυξη διευρωπαϊκών δικτύων και η συμβολή της Ένωσης στη δημιουργία και συντήρησή τους συνιστά σημαντική ευρωπαϊκή πολιτική, για την προαγωγή της οποίας αφιερώνονται ευρωπαϊκοί οικονομικοί πόροι. Όλα τα ανωτέρω, υπαγορεύουν την ανάγκη τήρησης της αρχής της ενσωμάτωσης, η οποία μάλιστα ορίζει ότι, τα περιβαλλοντικά ζητήματα δεν είναι απλώς μια παράμετρος, αλλά μια κύρια συνιστώσα όλων των άλλων πολιτικών της Ένωσης , καθώς και των αρχών της πρόληψης και της προφύλαξης.

Ειδικότερα, σύμφωνα με τις αρχές της πρόληψης και της προφύλαξης, απαγορεύεται η λήψη μέτρων και η προαγωγή έργων, των οποίων η υλοποίηση  αναμένεται ή/και πιθανολογείται ότι, θα επιφέρουν αρνητικό αντίκτυπο στην περιβαλλοντική προστασία και τη δημόσια υγεία. Μάλιστα, σύμφωνα με την αρχή της προφύλαξης, δεν απαιτείται καν επιστημονική βεβαιότητα για την έλευση του προαναφερθέντος αρνητικού αντίκτυπου,  αλλά αρκεί η ύπαρξη επιστημονικών ενδείξεων.

Κατά συνέπεια, οι Συνθήκες απαγορεύουν τη χρηματοδότηση και με την με οποιοδήποτε άλλο τρόπο ενίσχυση και υποστήριξη σχεδίων ή έργων στο πεδίο των μεταφορών, ακόμη και στο όνομα της ενίσχυσης των διευρωπαϊκών δικτύων, όταν τα εν λόγω σχέδια ή έργα θέτουν σοβαρούς κινδύνους για την περιβαλλοντική ασφάλεια και την υγεία των πολιτών ή υπάρχει μη ανεκτή επιστημονική αβεβαιότητα ως προς την ασφάλειά τους. Στο ίδιο πλαίσιο, δε νοείται η χρηματοδότηση σχεδίων ή έργων μέσω Ταμείων ή άλλων δημοσιονομικών πρωτοβουλιών της Ένωσης για τα οποία δεν έχει τηρηθεί κατά γράμμα το παράγωγο δίκαιο και η ειδικότερη ευρωπαϊκή νομοθεσία για την προστασία του περιβάλλοντος και της ανθρώπινης υγείας. Κεντρική θέση στη νομοθεσία αυτή κατέχουν και οι οδηγίες για την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων, καθώς και για την αποτροπή των βιομηχανικών ατυχημάτων.

Σημειωτέον ότι, η ευλαβική τήρηση των ενωσιακών περιβαλλοντικών προδιαγραφών συνιστά μεν προαπαιτούμενο, αλλά δεν αρκεί για την χρηματοδότηση τέτοιων σχεδίων ή έργων, καθώς απαιτείται η βέλτιστη χρήση των πεπερασμένων πόρων των Ενωσιακών Ταμείων, κατά τρόπο ώστε, να εξυπηρετούνται με τον πιο αποτελεσματικό τρόπο οι πολιτικές της Ένωσης. Εθνικά σχέδια ή έργα με αμφίβολη βιωσιμότητα και χρησιμότητα ως προς τη σύνδεσή τους με ευρωπαϊκές πολιτικές (όπως εκείνες των σιδηροδρομικών μεταφορών και της προαγωγής των διευρωπαϊκών δικτύων) δεν επιτρέπεται να στηρίζονται οικονομικά με πόρους της Ένωσης. Η τυχόν στήριξή τους προσκρούει στο πνεύμα των διατάξεων των Συνθηκών, αλλά και στην έννοια της βιώσιμης ανάπτυξης, η οποία βρίσκεται στο επίκεντρο του ενωσιακού δικαίου. Επομένως, έργα αμφίβολης βιωσιμότητας, πόσο μάλλον έργα που εγείρουν πρόδηλα ερωτηματικά ως προς την αναγκαιότητα και τη χρησιμότητά τους, δεν επιτρέπεται να χρηματοδοτούνται, τόσο στο όνομα της σκοπιμότητας όσο και στο όνομα της βιωσιμότητας.    

Λαμβανομένων υπόψη των ανωτέρω, το σιδηροδρομικό Έργο Θεσσαλονίκης – Τοξοτών όπως περιορίστηκε στη  διασύνδεσης με τον  λιμένα Φίλιππος Β της Καβάλας, το οποίο χρηματοδοτείται με ενωσιακά κονδύλια, είναι σκανδαλωδώς παράνομο, επικίνδυνο και μη βιώσιμο, οδηγεί δε σε κακή χρήση, εάν όχι κατασπατάληση ενωσιακών πόρων.

ΙΙΙ. Πρόδηλη παραβίαση των κανόνων του ευρωπαϊκού δικαίου για την προστασία του περιβάλλοντος και της δημόσιας υγείας στην αδειοδότηση του συγκεκριμένου Έργου.  

Ο σχεδιασμός του επίμαχου Έργου παραβιάζει θεμελιώδεις κανόνες και αρχές της προστασίας του περιβάλλοντος και της δημόσιας υγείας. Ειδικότερα, το επίμαχο Έργο υλοποιείται στη βάση ανεπίκαιρης περιβαλλοντικής αδειοδότησης (2012, με τροποποίηση το 2022), η οποία δεν έχει λάβει καθόλου υπόψη το γεγονός της εγγύτητας της σιδηροδρομικής γραμμής και του Εμπορευματικού Σταθμού Διαλογής προς ήδη υφιστάμενες εγκαταστάσεις που εμπίπτουν στην Οδηγία Seveso για την αντιμετώπιση κινδύνων μεγάλων ατυχημάτων.

Συνέπεια των παραπάνω είναι να μην έχουν εκτιμηθεί οι κίνδυνοι κατασκευής και λειτουργίας, να μην έχουν προβλεφθεί κατάλληλες και επαρκείς από άποψη ασφάλειας αποστάσεις και να μην έχουν εξεταστεί εναλλακτικές λύσεις υλοποίησης του σιδηροδρομικού Έργου. Όλα αυτά συνιστούν παράβαση όχι μόνο των απαιτήσεων της ειδικής νομοθεσίας σχετικά με την περιβαλλοντική αδειοδότηση του Έργου, αλλά και θεμελιωδών αρχών, όπως η αρχή της πρόληψης και της προφύλαξης. Προκύπτει, επομένως, έλλειψη εκτίμησης και αντιμετώπισης των εξαιρετικά σοβαρών κινδύνων ασφάλειας που συνδέονται με την κατασκευή και λειτουργία του Έργου και ιδίως του κινδύνου εκτεταμένου ατυχήματος, με προφανείς συνέπειες όχι μόνο για το περιβάλλον αλλά και για την ανθρώπινη ζωή και υγεία.

Οι παραπάνω ελλείψεις στην περιβαλλοντική αδειοδότηση δεν έχουν αντιμετωπιστεί προσηκόντως έως σήμερα, καθώς δεν προκύπτει ότι έχει πραγματοποιηθεί προσήκουσα μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων, η οποία να εξετάζει και αντιμετωπίζει τα παραπάνω ζητήματα, ούτε τήρηση της ορθής διαδικασίας έκδοσης νέας περιβαλλοντικής αδειοδότησης με τη συμμετοχή όλων των αρμόδιων φορέων και του κοινού (δημόσια διαβούλευση), όπως επιβάλλει το ενωσιακό και εθνικό δίκαιο. Αντίθετα μάλιστα, οι περιβαλλοντικοί όροι του Έργου έχουν ανασταλεί από το ίδιο το Υπουργείο Περιβάλλοντος, ακριβώς στη βάση των προαναφερθεισών ελλείψεων.

Επομένως: Υπήρξε πρωτοφανής ανοχή από τις εθνικές υπηρεσίες αλλά και από τον χρηματοδοτικό βραχίονα της Ένωσης στο ότι:

  • Ένα κρίσιμο Έργο προχωρά με παντελώς ανεπίκαιρη περιβαλλοντική εκτίμηση.
  • Η περιβαλλοντική εκτίμηση και αδειοδότηση δεν καλύπτει το ζήτημα της πρόληψης μείζονων ατυχημάτων.
  • Ουδέποτε καλύφθηκε με τον προσήκοντα τρόπο στη διαδικασία περιβαλλοντικής εκτίμησης το κενό της αντιμετώπισης μείζονων ατυχημάτων
  • Ακόμη και σήμερα το Έργο δεν έχει απενταχθεί ενώ δεν έχει καν περιβαλλοντική αδειοδότηση.
  • Οι εθνικές Αρχές, στην προσπάθεια να μην χάσουν την ενωσιακή χρηματοδότηση, επιχειρούν για άλλη μία φορά να αποσιωπήσουν τα εγειρόμενα προβλήματα και παρατυπίες και φοβόμαστε ότι θα προωθήσουν την έκδοση νέας περιβαλλοντικής άδειας στην οποία υποτίθεται πως θα λάβουν υπόψη το ζήτημα της πρόληψης βιομηχανικού ατυχήματος χωρίς:
    • Νέα συνολική εκτίμηση, η οποία ενδεχομένως θα πρέπει να θέσει από νέα, μηδενική βάση τη χάραξη της γραμμής και την εξέταση εναλλακτικών λύσεων (μιας και η προηγούμενη εκτίμηση αγνοούσε παντελώς την κρισιμότερη περιβαλλοντική επίπτωση της αρχικής χάραξης μέσα από χημικές βιομηχανίες με υφιστάμενες εγκαταστάσεις Seveso.

    • Διαβούλευση επί της νέας μελέτης, παρά το γεγονός ότι, το ενδιαφερόμενο κοινό στην Καβάλα ουδέποτε ενημερώθηκε ότι πρόκειται να χαραχθεί σιδηροδρομική γραμμή η οποία ενδεχομένως να προκαλέσει μείζον βιομηχανικό ατύχημα, το οποίο το αφορά!
       Εναλλακτική χάραξη

Για το Έργο δεν εξετάστηκαν εναλλακτικές χαράξεις που θα μπορούσαν να εξυπηρετήσουν τόσο την σκοπιμότητα όσο και την ασφάλεια.

Παραδειγματικά αναφέρεται ότι δεδομένης της χάραξης της γραμμής Θεσσαλονίκης-Τοξοτών βοριότερα στην περιοχή της Νέας Καρβάλης, στην πεδινή περιοχή στους πρόποδες του βουνού, θα μπορούσε να κατασκευαστεί η γραμμή Τοξοτών- Λιμάνι Φίλιππος Β παράλληλα προς την πρώτη (ώστε να πραγματοποιηθεί ενιαία Απαλλοτρίωση, να γίνουν μια φορά έργα υποδομής μειώνοντας το κόστος και να απομακρυνθεί η σιδηροδρομική γραμμή από την εγκατάσταση SEVESO εξασφαλίζοντας την ασφάλεια των κατοίκων).

Από τα ανωτέρω καθίσταται αδιαμφισβήτητα σαφής και επιτακτική η ανάγκη:

  • Να ληφθούν όλα τα μέτρα για την αποκατάσταση της νομιμότητας στα πλαίσια του Έργου
  • να ανακληθούν άμεσα οι αποφάσεις των αρμοδίων οργάνων της Ένωσης για χρηματοδότηση του συγκεκριμένου Έργου και το ‘Έργο να απενταχθεί από την ενωσιακή χρηματοδότηση ενώ η χρηματοδότηση να εγκριθεί για νέα χάραξη του Έργου αν και εφόσον κριθεί ότι καλύπτεται η σκοπιμότητα του Έργου
  • να διερευνηθούν οι τυχόν ευθύνες της συγκεκριμένης απόπειρας παράνομης χρήσης και εν τέλει διασπάθισης των κονδυλίων του προϋπολογισμού της Ένωσης.  

VΙ. Επίρρωση έλλειψης εκτίμησης κινδύνων κατασκευής και λειτουργίας

Τέλος, αναφέρουμε ότι, έχουν περιέλθει σε γνώση μας και ενέργειες που έχουν λάβει χώρα εκ μέρους τρίτων, στο πλαίσιο μιας ύστατης προσπάθειας αναχαίτισης των σοβαρών κινδύνων που εγκυμονεί για την ασφάλεια και την υγεία των πολιτών της ευρύτερης περιοχής της Καβάλας η κατασκευή του συγκεκριμένου Έργου, του οποίου ο σχεδιασμός αγνοεί βασικούς κανόνες ασφαλείας και προβλέπει την κατασκευή και διέλευση μέσα από χημικές βιομηχανικές εγκαταστάσεις SEVESO. Μεταξύ αυτών, συγκαταλέγεται και η βιομηχανία λιπασμάτων Νέας Καρβάλης, η οποία και ανταποκρινόμενη σε σχετικό αίτημά μας έθεσε υπόψη μας τις κάτωθι αποφάσεις, ενώ περαιτέρω επιβεβαίωσε την πληροφορία ότι εκκρεμεί η εκδίκαση κατατεθειμένων εκ μέρους της αιτήσεων ακύρωσης τόσο κατά της προϋποτιθέμενης για την κατασκευή του έργου απαλλοτρίωσης  όσο και κατά της ΑΕΠΟ αυτού. Συγκεκριμένα:

Εκδόθηκε η 38/2025 απόφαση της Επιτροπής Αναστολών του ΣτΕ επί της αίτησης αναστολής της εταιρείας «ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΛΙΠΑΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΧΗΜΙΚΑ ELFE ΑΒΕΕ» κατά των 89869/27.3.2024 και 8993/27.3.2024 πράξεων της Προϊσταμένης της Γενικής Διεύθυνσης Προδιαγραφών, Μητρώων και Απαλλοτριώσεων του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών (Δ’ 189/28.3.2024), περί κήρυξης αναγκαστικής απαλλοτρίωσης ακινήτων για την κατασκευή της νέας μονής σιδηροδρομικής γραμμής σύνδεσης του σιδηροδρομικού δικτύου με τον εμπορικό λιμένα Καβάλας (Λιμένας Φίλιππος), σύμφωνα με την οποία έγινε δεκτή η εν λόγω αίτηση και ”ως πρόσφορο μέτρο, κατ΄ εφαρμογή της παρ. 8 του άρθ. 52 του π.δ. 18/1989 (Α΄ 8), διατάχθηκε η διασφάλιση από τη Διοίκηση ότι, εκ των απαλλοτριούμενων, με τις προαναφερθείσες 89869/27.3.2024 και 8993/27.3.2024 πράξεις, εκτάσεων των οποίων ως κυρία φέρεται η ανωτέρω εταιρεία, δεν θα γίνει κατάληψη, συγκεκριμένα, του τμήματος εκείνου που αφορά το γήπεδο εγκατάστασης της εμπίπτουσας στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2012/18/ΕΕ μονάδας παραγωγής και εμπορίας αμμωνίας, οξέων και αζωτούχων λιπασμάτων (με φορέα της άδειας λειτουργίας την εταιρεία «KAVALA SOLUTIONS ΥΠΟΚΑΤΑΣΤΗΜΑ ΑΛΛΟΔΑΠΗΣ») ούτε εκτέλεση επί του απαλλοτριουμένου αυτού τμήματος εργασιών, έως ότου, και εντός ταχθείσας προθεσμίας τριών μηνών από την κοινοποίηση της ανωτέρω αποφάσεως, εκπονηθεί, με μέριμνα και δαπάνη της ήδη αιτούσας εταιρείας ΕΡΓΟΣΕ Α.Ε. και με συνεργασία, μεταξύ άλλων, της καθ’ ης η παρούσα αίτηση εταιρείας, ειδική μελέτη εκτίμησης και αντιμετώπισης ζητημάτων ασφαλείας που κρίθηκε ότι εγείρονται λόγω της εκτέλεσης εργασιών εγγύς εγκαταστάσεων που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2012/18/ΕΕ για την αντιμετώπιση των κινδύνων μεγάλων ατυχημάτων σχετιζόμενων με επικίνδυνες ουσίες (EEL 97 της 24.7.2012, σ. 1 – SEVESO III)“.




Ευρωκοινοβούλιο εγκαλεί και επισήμως Ελλάδα για το κράτος δικαίου

Καταδίκη κι επισήμως για την Ελλάδα και τα πεπραγμένα της κυβέρνησης Μητσοτάκη που έφεραν σφοδρά πλήγματα στο κράτος δικαίου και την ελευθερία του Τύπου.

Το ψήφισμα πέρασε το μεσημέρι της Τετάρτης 7 Φεβρουαρίου 2024 από την Ολομέλεια του Ευρωκοινοβουλίου, η οποία το υπερψήφισε επιβεβαιώνοντας την καταδικαστική απόφαση.

Υπέρ της έγκρισης ψήφισαν 330 ευρωβουλευτές, ενώ αρνητικά τοποθετήθηκαν 254. Ακόμη 26 απείχαν.

Το ψήφισμα και το… αντιψήφισμα 

Το ψήφισμα – κόλαφος βασίζεται στην έκθεση της Ολλανδής ευρωβουλευτή Σοφί Ιντ’ Βελντ και μέσα από σκληρά λόγια μιλάει για σημαντική οπισθοδρόμηση του κράτους δικαίου στην Ελλάδα. Σε πρώτο πλάνο βρίσκεται το σκάνδαλο παρακολουθήσεων, οι SLAPPs (στρατηγικές μηνύσεις κατά δημοσιογράφων), αλλά και πρακτικές τύπου «λίστας Πέτσα».

Στον αντίποδα, οι παρασκηνιακές ενέργειες της κυβέρνησης με τις πλάτες του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος έφεραν… δεξιό αντιψήφισμα (μάλλον για την τιμή των όπλων).

Ειδικότερα, το ΕΛΚ προετοίμασε τροπολογία για να ενταχθεί στο πόρισμα με στόχο να διαστρεβλωθεί η πραγματικότητα καθώς περιγράφει στα 19 του σημεία υποτιθέμενη πρόοδο της χώρας σε διάφορους τομείς, από τον πλουραλισμό της ενημέρωσες μέχρι… την Frontex. 

Επιστολή σε φον ντερ Λάιεν

Υπενθυμίζεται ότι μόλις χθες, με αφορμή και τη σημερινή ψηφοφορία δεκαεπτά δημοσιογραφικές οργανώσεις και ΜΚΟ δικαιωμάτων ζήτησαν μέσω επιστολής την άμεση παρέμβαση της Κομισιόν για την κατρακύλα του κράτους δικαίου στην Ελλάδα.

Ανάμεσα σε άλλα στην επιστολή τους αναδεικνύουν το σκάνδαλο των υποκλοπών, την ασφυκτική πίεση σε δημοσιογράφους και τον σκληρό έλεγχο προς τα ΜΜΕ και ζητούν από την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν να:

  • Ερευνήσει πλήρως τις καταγγελίες με στόχο να ζητήσει ξεκάθαρη και αποτελεσματική δράση, ανοιχτά και δημόσια, από τις ελληνικές αρχές.
  • Στην έκθεση του 2024 για το Κράτος Δικαίου να καταγράψει μια καθαρή και λεπτομερή εικόνα για την επιδείνωση της κατάστασης του κράτους δικαίου με μετρήσιμες, συγκεκριμένες και χρονικά προσδιορισμένες συστάσεις προς τις αρχές.
  • Να προβεί σε ακριβή και αμερόληπτη αξιολόγηση του πού η παραβίαση από την Ελλάδα των κανόνων για το κράτος δικαίου αλλά και των  υποχρεώσεών της για χρηστή διαχείριση των κονδυλίων της ΕΕ, θα μπορούσε να έχει ως αποτέλεσμα την ενεργοποίηση της αναστολής των κονδυλίων της ΕΕ προς τη χώρα.

Οι οργανώσεις που υπογράφουν είναι:  Article 19 Europe, Committee to Protect Journalists (CPJ), European Centre for Press and Media Freedom (ECPMF)
European Federation of Journalists (EFJ), Free Press Unlimited (FPU), Greek Council for Refugees (GCR), Hellenic League for Human Rights, HIAS Greece, Human, Rights Watch (HRW), Inside Story, International Press Institute (IPI), OBC Transeuropa, Reporters Without Borders (RSF), Refugee Support Aegean (RSA) , Solomon, Transparency International EU (TI), Vouliwatch.

Πηγή: efsyn.gr