Οι καταιγιστικές αποκαλύψεις για τις δραστηριότητες της «τραπεζικής αδιαφάνειας» που βιώνει η κοινωνία περισσότερο από μία δεκαετία δεν λένε να κοπάσουν[…]!!
Πολύς ο λόγος λοιπόν, το τελευταίο διάστημα περί τα τερτίπια – όπως θα έλεγε και ο απλός πολίτης στην καθομιλουμένη – που εργαλιοποίησαν οι τράπεζες για να υφαρπάξουν τις περιουσίες του αδαή κοσμάκη, μην επιτρέποντας ουδεμία ενημέρωση και έλεγχο, σε στοιχεία που θα έπρεπε να είναι δημόσια αλλά και προσβάσιμα!
Σε συνέχεια των δημοσιευμάτων από το «Kavala Portal» παρακολουθήσαμε πρόσφατα, επιπλέον δημοσιογραφικές αποκαλύψεις, από τον τηλεοπτικό σταθμό ΑΝΤΕΝΝΑ, με αντικείμενο συζήτησης «τις υπόγειες διαδρομές ροής των κόκκινων δανείων και τις θυγατρικές που έχουν δημιουργήσει οι ίδιες οι τράπεζες, με τη μορφή των servicers».
Η εκτίμηση μας είναι ότι το αποκαλυπτικό άρθρο που ακολουθεί, από τον έγκριτο Δικηγόρο κο Λεωνίδα Στάμο, θα αποτελέσει ένα «δυνατό» εργαλείο στα χέρια αφυπνισμένων νομικών, αλλά και πολιτών.
***Ενδελεχέστερα…
Η Μαύρη Εβδομάδα του Μαρτίου 2013
Στα τέλη Μαρτίου 2013, η Κύπρος βρισκόταν στο επίκεντρο μιας από τις πλέον σφοδρές χρηματοπιστωτικές κρίσεις που γνώρισε ποτέ ευρωπαϊκό κράτος μέλος. Οι διαπραγματεύσεις με την Τρόικα (ΕΕ, ΕΚΤ, ΔΝΤ) κατέληξαν σε ένα σχέδιο διάσωσης που απαιτούσε την άμεση αναδιάρθρωση του κυπριακού τραπεζικού τομέα — και συγκεκριμένα τη διάλυση ή εξυγίανση των δύο μεγαλύτερων τραπεζών της χώρας: της Cyprus Popular Bank (Λαϊκή Τράπεζα Κύπρου) και της Τράπεζας Κύπρου.
Η 26η Μαρτίου 2013 αποτέλεσε ημέρα-σταθμό
Ο Διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας Κύπρου εξέδωσε δύο διατάγματα με αριθμούς 96 και 97, τα οποία δημοσιεύθηκαν αυθημερόν στην Επίσημη Εφημερίδα της Κυπριακής Δημοκρατίας. Με το υπ’ αριθμ. 97 Διάταγμα πωλήθηκαν οι εν Ελλάδι εργασίες της Cyprus Popular Bank (Λαϊκής Τράπεζας) στην Τράπεζα Πειραιώς. Με το υπ’ αριθμ. 96 Διάταγμα πωλήθηκαν αντίστοιχα οι εν Ελλάδι εργασίες της Τράπεζας Κύπρου, και πάλι στην Τράπεζα Πειραιώς.
Μέσα σε λίγες ώρες, η Τράπεζα Πειραιώς κατέστη — τουλάχιστον επί χάρτου — ο νέος «κύριος» ενός τεράστιου δανειακού χαρτοφυλακίου που ανήκε σε δεκάδες χιλιάδες Έλληνες δανειολήπτες. Αυτά τα πρόσωπα δεν ερωτήθηκαν, δεν ενημερώθηκαν, και — όπως απεδείχθη αργότερα — ουδέ καν γνώριζαν ότι η νομική βάση αυτής της μεταβίβασης ήταν εξαρχής αμφισβητήσιμη.
Τα Δύο Διατάγματα, Μία Λογική
Τα Διατάγματα 96 και 97 της Κεντρικής Τράπεζας Κύπρου ακολούθησαν ταυτόσημη λογική. Και στις δύο περιπτώσεις, η αγοράστρια ήταν η Τράπεζα Πειραιώς· και στις δύο περιπτώσεις, η μεταβίβαση αφορούσε τα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού των ελληνικών υποκαταστημάτων. Και στις δύο περιπτώσεις, αυθημερόν, η Επιτροπή Πιστωτικών και Ασφαλιστικών Θεμάτων (ΕΠΑΘ) της Τράπεζας της Ελλάδος ενέκρινε τη συναλλαγή.
Για την Τράπεζα Κύπρου, το Διάταγμα 96 έθετε σε κίνηση μια διαδικασία που θα αφορούσε εκατοντάδες χιλιάδες δανειακές συμβάσεις που είχαν συναφθεί από τους Έλληνες πελάτες των υποκαταστημάτων της τράπεζας στην Ελλάδα — περιλαμβανομένων δανείων που πήγαζαν από θυγατρικές και εξαγορασθείσες τράπεζες, με μακρά ιστορία εταιρικών μετασχηματισμών.
Ακριβώς όπως συνέβη με τη Λαϊκή Τράπεζα, έτσι και για την Τράπεζα Κύπρου υπεγράφη στις 26 Μαρτίου 2013 Σύμβαση Πώλησης και Μεταβίβασης στοιχείων Ενεργητικού και Παθητικού. Και στις δύο συμβάσεις, η νομική αρχιτεκτονική ήταν η ίδια: η μεταβίβαση δεν αφορούσε το σύνολο των δανείων αδιακρίτως, αλλά μόνον εκείνα που πληρούσαν συγκεκριμένες συμβατικές προϋποθέσεις.
Το Νομοθετικό Πλαίσιο: Μια Σκόπιμη Αφαίρεση
Η κατανόηση του τι συνέβη απαιτεί μια προσεκτική ανάγνωση του νομοθετικού πλαισίου που διαμορφώθηκε εκείνη την περίοδο. Στις 29 Απριλίου 2013, λίγες μόνον εβδομάδες μετά τις μεταβιβάσεις, η Βουλή των Ελλήνων ψήφισε τον Νόμο 4150/2013. Το άρθρο 68 αυτού του νόμου ρύθμισε τις μεταβιβάσεις στοιχείων ενεργητικού και παθητικού από ευρωπαϊκές τράπεζες προς ελληνικά πιστωτικά ιδρύματα, στο πλαίσιο εξυγιανσιακών αποφάσεων. Ρητώς προβλεπόταν η εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 16 του ν. 2515/1997 — ενός νόμου που περιείχε 21 παραγράφους με λεπτομερείς μηχανισμούς διαφάνειας για τις εταιρικές συγχωνεύσεις και μεταβιβάσεις.
Όμως, μόλις ένα χρόνο αργότερα, στις 5 Μαΐου 2014, δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Α΄107 ο Νόμος 4261/2014. Το άρθρο 168 παρ. 1 αυτού του νόμου τροποποίησε ριζικά το πλαίσιο: αφαιρέθηκε κάθε αναφορά στο άρθρο 16 του ν. 2515/1997. Η μεταβίβαση πλέον αρκούσε να γίνεται με απλό ιδιωτικό έγγραφο, χωρίς καμία πρόσθετη διατύπωση, χωρίς αναγγελία στους τρίτους, χωρίς ανάγκη συναίνεσής τους.
Η χρονική σύμπτωση δεν διαφεύγει της προσοχής: ο ν. 4261/2014 δημοσιεύθηκε ακριβώς μία ημέρα πριν από τη συνεδρίαση της 6ης Μαΐου 2014 της Βουλής των Αντιπροσώπων της Κυπριακής Δημοκρατίας, κατά την οποία η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Θεσμών, Αξιών και Επιτρόπου Διοικήσεως κατέθεσε ανησυχίες για το γεγονός ότι η πώληση δεν περιέλαβε το σύνολο του δανειακού χαρτοφυλακίου.
Το Κρίσιμο Εύρημα: Δεν Μεταβιβάστηκαν Όλα τα Δάνεια
Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή, στην Έκθεσή της που περιλαμβάνεται στα Πρακτικά της Βουλής των Αντιπροσώπων (Ι΄ Βουλευτική Περίοδος, Σύνοδος Γ΄, Έκτακτη Συνεδρίαση 6ης Μαΐου 2014, Αρ. 34), αναφέρεται στο σημείο (θ) της §3.3 με εντυπωσιακή σαφήνεια: «Ιδιαίτερη ανησυχία εκφράζει η επιτροπή σε σχέση με το γεγονός ότι η υπό αναφορά πώληση δεν περιέλαβε κατά τον χρόνο της συνομολόγησης της συμφωνίας το σύνολο του δανειακού χαρτοφυλακίου».
Και αυτό ακριβώς επιβεβαιώνεται από την ανάγνωση των ίδιων των συμβάσεων μεταβίβασης.
Ο κεντρικός μηχανισμός ήταν κοινός και στις δύο: τα δάνεια που κατά την Ημερομηνία Μεταβίβασης αποτελούσαν εξασφάλιση για καλυμμένες ομολογίες (covered bonds) δεν μεταβιβάζονταν αυτόματα. Η πωλήτρια τράπεζα — Λαϊκή ή Τράπεζα Κύπρου — όφειλε να μεριμνήσει για την αποδέσμευσή τους εντός πέντε εργάσιμων ημερών και μόνον τότε να τα μεταβιβάσει ελεύθερα βαρών. Τα δάνεια που δεν αποδεσμεύονταν εντός της προθεσμίας αυτής έπαυαν να εμπίπτουν στην έννοια των «Ελληνικών Δανείων» — δηλαδή εξαιρούνταν ολοσχερώς από τη μεταβίβαση.
Για την επαλήθευση του ποια δάνεια πληρούσαν τις προϋποθέσεις μεταβίβασης, και οι δύο συμβάσεις προέβλεπαν τον ορισμό Ανεξάρτητου Εμπειρογνώμονα — μεγάλης διεθνούς ελεγκτικής εταιρίας — ο οποίος θα επαλήθευε ποια δάνεια του ειδικού ηλεκτρονικού αρχείου (CD) εμπίπτουν στην έννοια των «Ελληνικών Δανείων» κατά τον Χρόνο Αποτίμησης.
Η Σιωπή του Εμπειρογνώμονα
Εδώ εντοπίζεται το κρίσιμο νομικό κενό που αποτελεί τον πυρήνα εκατοντάδων δικαστικών διαφορών. Η Τράπεζα Πειραιώς, όταν επεδίωξε την έκδοση διαταγών πληρωμής κατά δανειοληπτών — ή όταν καλούνταν να αποδείξει τη νομιμοποίησή της ως ειδικής διαδόχου — δεν προσκόμισε ποτέ τη βεβαίωση του Ανεξάρτητου Εμπειρογνώμονα. Αντ’ αυτού, προσκόμιζε: α) το Διάταγμα 96 ή 97 της Κεντρικής Τράπεζας Κύπρου, β) την απόφαση της ΕΠΑΘ και γ) μια βεβαίωση που εξέδιδε η ίδια από τα δικά της αρχεία, βεβαιώνοντας ότι το επίδικο δάνειο μεταβιβάστηκε σε αυτήν.
Αυτή η αυτοπιστοποίηση — δηλαδή η ίδια η αγοράστρια να βεβαιώνει ότι απέκτησε ένα συγκεκριμένο δάνειο — αποτελεί νομικά τον αδύναμο κρίκο της υπόθεσης. Τα ελληνικά δικαστήρια, σε πολλές περιπτώσεις, το αναγνώρισαν και έκριναν αναλόγως.
Η Νομολογία: Τα Δικαστήρια Σπάνε τη Σιωπή
Τα ελληνικά εφετεία άρχισαν να εξετάζουν συστηματικά το ζήτημα αυτό μετά από σωρεία ανακοπών κατά διαταγών πληρωμής. Οι κρίσεις τους υπήρξαν σαφείς.
Το Μονομελές Εφετείο Αθηνών, με την απόφαση 6446/2022, δημοσιευμένη στη Τ.Ν.Π. NOMOS, έκρινε ότι η Τράπεζα Πειραιώς δεν απέδειξε επαρκώς τη νομιμοποίησή της ως ειδικής διαδόχου.
Συγκεκριμένα, διαπιστώθηκε ότι οι συμβάσεις μεταβίβασης προέβλεπαν ρητώς διαδικασία επαλήθευσης μέσω ανεξάρτητου τρίτου, και ότι χωρίς τη βεβαίωση αυτού του εμπειρογνώμονα δεν μπορεί να αποδειχθεί ότι ένα συγκεκριμένο δάνειο συγκαταλέγεται στα μεταβιβασθέντα στοιχεία ενεργητικού. Το εφετείο τόνισε επίσης ότι η βεβαίωση που εκδίδει η ίδια η Τράπεζα Πειραιώς αποτελεί ιδιωτικό έγγραφο χωρίς αποδεικτική ισχύ έναντι τρίτων (άρθρο 445 ΚΠολΔ), ιδίως όταν αυτό το έγγραφο χρησιμοποιείται για να αποδείξει τη δική της έννομη θέση.
Το Εφετείο Ανατολικής Κρήτης, με την απόφαση 215/2022 (αδημοσίευτη), κατέληξε σε ταυτόσημο συμπέρασμα, χρησιμοποιώντας μάλιστα πολύ έντονη διατύπωση: «τελικώς, μόνον ο Ανεξάρτητος Εμπειρογνώμονας που ορίστηκε με το ως άνω άρθρο θα μπορούσε να επιβεβαιώσει» ποια δάνεια μεταβιβάστηκαν. Και συμπλήρωσε ότι τέτοια βεβαίωση δεν κατατέθηκε ούτε από την Τράπεζα Πειραιώς ούτε από εταιρείες διαχείρισης που εμφανίζονταν ως διάδοχοί της.
Ανάλογες υπήρξαν οι αδημοσίευτες αποφάσεις ΜΠ Νάξου 163/2017, ΜΠ Αθηνών 271/2019 και ΜΠ Αιγίου 152/2022, σε όλες τις οποίες οι αντίδικοι — φερόμενοι ως ειδικοί διάδοχοι της πωλήτριας κυπριακής τράπεζας — επέλεξαν είτε να ερημοδικαστούν είτε να μην ασκήσουν ένδικα μέσα, γεγονός που ερμηνεύεται ως σιωπηρή παραδοχή αδυναμίας απόδειξης της νομιμοποίησής τους.
Η Αλυσίδα Μεταβιβάσεων: Από την Τράπεζα Κύπρου ως τις Εταιρείες Διαχείρισης
Η πολυπλοκότητα της υπόθεσης δεν σταματά στη μεταβίβαση από την Λαϊκή Τράπεζα και Τράπεζα Κύπρου στην Τράπεζα Πειραιώς. Μετά το 2013, μεγάλο μέρος των δανειακών χαρτοφυλακίων μεταβιβάστηκε εκ νέου σε εταιρείες ειδικού σκοπού (Special Purpose Vehicles, SPVs) τύπου «Vega», «Sunrise», «Cairo» ή παρόμοιων.
Κάθε ένας από αυτούς τους κρίκους της αλυσίδας προϋποθέτει ότι ο προηγούμενος κρίκος ήταν έγκυρος. Αν η αρχική μεταβίβαση από την Λαϊκή Τράπεζα ή/και την Τράπεζα Κύπρου στην Τράπεζα Πειραιώς ήταν ελλιπής ή μη αποδεδειγμένη ως προς ένα συγκεκριμένο δάνειο, τότε η Τράπεζα Πειραιώς δεν μπορούσε νομίμως να μεταβιβάσει αυτό το δάνειο σε κανέναν τρίτο. Και η εταιρεία διαχείρισης που εισπράττει — ή επιχειρεί να εισπράξει — δεν έχει τίτλο.
Αυτό σημαίνει ότι το ζήτημα αφορά άμεσα και δεκάδες χιλιάδες δανειολήπτες στους οποίους οι εταιρείες διαχείρισης έχουν ήδη αποστείλει ειδοποιήσεις, επιστολές καταγγελίας, ή έχουν ήδη εκδώσει εκτελεστούς τίτλους. Σε πολλές περιπτώσεις, έχουν ήδη πραγματοποιηθεί πλειστηριασμοί και εκποιήσεις ακινήτων.
Η Εκκαθάριση των Κυπριακών Τραπεζών και οι Επιπτώσεις
Το τοπίο επιπλέκεται περαιτέρω από την εξέλιξη της νομικής μοίρας των ίδιων των κυπριακών τραπεζών. Το Επαρχιακό Δικαστήριο Λευκωσίας εξέδωσε στις 31 Μαΐου 2022 Διάταγμα Εκκαθάρισης της Cyprus Popular Bank Public Co Ltd, με διορισμό εκκαθαριστή. Αντίστοιχα, η Τράπεζα Κύπρου διανύει τη δική της ανακεφαλαιοποιητική και αναδιαρθρωτική διαδρομή…
Η εκκαθάριση της Λαϊκής Τράπεζας σημαίνει ότι υπάρχει πλέον εκκαθαριστής που διαχειρίζεται την πτωχευτική περιουσία της εναγόμενης. Τα δάνεια που θα αποδειχθεί ότι δεν μεταβιβάστηκαν θα πρέπει να καταχωρηθούν ως στοιχεία ενεργητικού της πτωχευτικής περιουσίας — και κατά συνέπεια οι δανειολήπτες έχουν εκκρεμείς υποχρεώσεις έναντι αυτής, και όχι έναντι της Τράπεζας Πειραιώς ή κάποιου servicer.
Ταυτόχρονα, ο εκκαθαριστής έχει κάθε λόγο να επιδιώξει την ανάκτηση ό,τι ανήκει στην πτωχευτική περιουσία. Εάν δάνεια δεν μεταβιβάστηκαν νομίμως, αλλά η Τράπεζα Πειραιώς ή εταιρείες διαχείρισης εισέπρατταν δόσεις επ’ ονόματί τους, αυτό γεννά αξιώσεις αδικαιολόγητου πλουτισμού ή ακόμη και ποινικού ενδιαφέροντος.
Οι Δανειολήπτες: Θύματα μίας Σκόπιμης Αδιαφάνειας;
Η κατάσταση που περιγράφεται δεν είναι αποτέλεσμα απλής γραφειοκρατικής παράλειψης. Η αφαίρεση των διατάξεων του άρθρου 16 ν. 2515/1997 από το νέο νομοθετικό πλαίσιο – δηλαδή η κατάργηση του μηχανισμού διαφάνειας – διευκόλυνε τη δημιουργία ενός νομικού τοπίου όπου ο δανειολήπτης δεν μπορεί εύκολα να ελέγξει αν ο νέος «πιστωτής» του έχει έγκυρο τίτλο.
Κατά τη διάρκεια ετών, Έλληνες δανειολήπτες κλήθηκαν να πληρώσουν σε τράπεζες και εταιρείες που παρουσιάζονταν ως νόμιμοι δικαιούχοι, χωρίς ποτέ να τους επιδειχθεί το CD που περιείχε τον κατάλογο των μεταβιβαζόμενων δανείων, χωρίς ποτέ να τους παρασχεθεί η βεβαίωση του Ανεξάρτητου Εμπειρογνώμονα, και χωρίς ποτέ να τους ανακοινωθεί αν το δάνειό τους ήταν «ελεύθερο βαρών» κατά τον χρόνο της μεταβίβασης.
Όσοι δανειολήπτες διεκδίκησαν τα δικαιώματά τους — ανακόπτοντας διαταγές πληρωμής, αμφισβητώντας πλειστηριασμούς, ζητώντας επίδειξη εγγράφων — συναντούσαν είτε αρνητική στάση των τραπεζών είτε, όπως στην υπόθεση ΜΠ Νάξου 163/2017, ακόμη και μη συμμόρφωση με δικαστικές διατάξεις. Η Τράπεζα Πειραιώς ουδέποτε χορήγησε το CD με τον κατάλογο των μεταβιβασθέντων δανείων, παρότι είχε υποχρεωθεί δικαστικώς να το πράξει.
Τι Μπορούν να Κάνουν οι Θιγόμενοι Δανειολήπτες
Στο φως των ανωτέρω, οι δανειολήπτες που είχαν συμβατικές σχέσεις με την Τράπεζα Κύπρου ή τη Λαϊκή Τράπεζα και σήμερα αντιμετωπίζουν εκτελεστικές διαδικασίες από Τράπεζα Πειραιώς ή εταιρεία διαχείρισης, έχουν στη διάθεσή τους συγκεκριμένες νομικές διεξόδους.
Πρώτον, μπορούν να ζητήσουν να αποδειχθεί η νομιμοποίηση του φερόμενου δικαιούχου, απαιτώντας την προσκόμιση της βεβαίωσης του Ανεξάρτητου Εμπειρογνώμονα και αντιγράφου του CD που αποδεικνύει ότι το συγκεκριμένο δάνειό τους συγκαταλέγεται στα μεταβιβασθέντα στοιχεία.
Δεύτερον, μπορούν να ανακόψουν διαταγές πληρωμής που εκδόθηκαν βάσει ελλιπούς απόδειξης νομιμοποίησης, επικαλούμενοι τις αποφάσεις 6446/2022 του Εφετείου Αθηνών, 215/2022 του Εφετείου Ανατολικής Κρήτης αλλά ακόμη και την 666/2020 του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών (δημοσιευμένη στο https://counsellors.gr/).
Τρίτον, μπορούν να αναζητήσουν επιστροφή τυχόν ποσών που κατέβαλαν σε μη νομιμοποιημένους δικαιούχους, επικαλούμενοι αδικαιολόγητο πλουτισμό.
Τέταρτον, αν έχει ήδη πραγματοποιηθεί πλειστηριασμός με βάση εκτελεστό τίτλο που εκδόθηκε χωρίς έγκυρη νομιμοποίηση, μπορούν να εξετάσουν αγωγή αποζημίωσης.
Η Αποκαλυπτική Σύγκριση: Τι Γίνεται με τις Εταιρείες Ειδικού Σκοπού — και Τι ΔΕΝ Έγινε με τις Κυπριακές Τράπεζες
Για να κατανοήσει κανείς σε όλο του το βάθος το πρόβλημα διαφάνειας που δημιουργήθηκε, αρκεί μια σύγκριση με τον τρόπο που λειτουργεί ο νόμος για κάθε άλλη μεταβίβαση τραπεζικών απαιτήσεων στην Ελλάδα.
Όταν μια τράπεζα μεταβιβάζει δάνεια σε εταιρεία ειδικού σκοπού — τα γνωστά SPVs που δραστηριοποιούνται πλέον κατά κόρον στην αγορά διαχείρισης «κόκκινων» δανείων — ο νόμος επιβάλλει συγκεκριμένες και αυστηρές διατυπώσεις δημοσιότητας. Συγκεκριμένα, περίληψη της σύμβασης πώλησης καταχωρείται υποχρεωτικά στο Δημόσιο Βιβλίο του Ενεχυροφυλακείου Αθηνών.
Και το κρισιμότερο: η καταχώρηση αυτή συνοδεύεται από παράρτημα στο οποίο ταυτοποιούνται ρητώς και αναλυτικά οι μεταβιβασθείσες απαιτήσεις.
Αυτό σημαίνει ότι οποιοσδήποτε — δανειολήπτης, δικηγόρος, δικαστής — μπορεί να ανατρέξει στο δημόσιο βιβλίο του Ενεχυροφυλακείου και να ελέγξει αν ένα συγκεκριμένο δάνειο πράγματι μεταβιβάστηκε, πότε, σε ποιον, και με ποιους όρους. Η διαφάνεια αυτή δεν είναι προαιρετική — είναι απαραίτητη προϋπόθεση κύρους και αντιτάξιμου της μεταβίβασης έναντι τρίτων.
Στην περίπτωση των κυπριακών τραπεζών, ουδέν τούτων εγένετο.
Οι συμβάσεις πώλησης και μεταβίβασης που υπεγράφησαν στις 26 Μαρτίου 2013 — τόσο για τη Λαϊκή Τράπεζα όσο και για την Τράπεζα Κύπρου — δεν καταχωρήθηκαν ποτέ, ούτε καν σε περίληψη, στο Ενεχυροφυλακείο Αθηνών. Επίσης, δεν συνοδεύθηκαν από κανένα παράρτημα που να ταυτοποιεί τις συγκεκριμένες απαιτήσεις που μεταβιβάστηκαν.
Η ασυμμετρία αυτή είναι εκκωφαντική: ο Έλληνας δανειολήπτης που το δάνειό του πωλήθηκε σε ένα SPV μπορεί να μεταβεί στο Ενεχυροφυλακείο και να ελέγξει ο ίδιος αν αυτό ισχύει. Ο δανειολήπτης που το δάνειό του ανήκε αρχικά στην Τράπεζα Κύπρου ή τη Λαϊκή Τράπεζα δεν έχει πουθενά να απευθυνθεί για τέτοια επαλήθευση. Η «απόδειξη» της μεταβίβασης παραμένει αποκλειστικά στα χέρια εκείνου που επικαλείται ότι την απέκτησε — δηλαδή της Τράπεζας Πειραιώς ή των διαδόχων της.
Αυτή η απουσία καταχώρησης και παραρτήματος δεν είναι τυχαία παράλειψη…!!
Είναι η πρακτική συνέπεια του νομοθετικού πλαισίου που διαμορφώθηκε με τον ν. 4261/2014, ο οποίος — όπως προαναφέρθηκε — αφαίρεσε εσκεμμένα τον μηχανισμό διαφάνειας που προβλεπόταν στον αρχικό ν. 4150/2013.
Το αποτέλεσμα ήταν να καταστεί αδύνατος ο εξωδικαστικός έλεγχος της μεταβίβασης, αναγκάζοντας τους δανειολήπτες να καταφύγουν στα δικαστήρια για κάτι που θα έπρεπε να είναι απλώς προσβάσιμο και δημόσιο.
Η σύγκριση αυτή καθιστά σαφές ότι οι δανειολήπτες των κυπριακών τραπεζών αντιμετωπίστηκαν με κατώτερα εχέγγυα νομικής προστασίας σε σχέση με κάθε άλλη κατηγορία δανειοληπτών στην ελληνική έννομη τάξη. Και αυτό, σε μια περίοδο κατά την οποία η χώρα επεδίωκε να αποδείξει τη σοβαρότητά της ως κράτος δικαίου.
**Το Kavala Portal ευχαριστεί δημόσια τον Maitre Ιδιωτικού Δικαίου – Δικηγόρο Αθηνών, κο Λεωνίδα Χ. Στάμο.
